Selenay YAĞCI | NEFES
Türkiye'de 5G’ye geçişle birlikte mobil iletişimde dönüşüm hızlanırken, bu geçişin maliyeti de dar gelirliye, yaşlı ve emekli kesime çıktı. Özellikle emekliler başta olmak üzere akıllı telefon kullanmayan ve telefonu yalnızca arama ve SMS için tercih eden vatandaşlar, şebeke sorunları yaşıyor.
2G ve 3G teknolojisine uygun çalışan telefonlar yavaş yavaş devre dışı kalıyor. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) verilerine göre 2026’nın ilk çeyreğinde Türkiye’de yaklaşık 2.3 milyon 2G ve 4.5 milyon 3G abonesi bulunuyor. Böylece yaklaşık 6.8 milyon abone hâlâ 2G veya 3G üzerinden hizmet alıyor.
Bu kişilerin kullanabileceği ve yeni teknolojilere uygun telefonlar ise 5 bin liradan başlıyor. 23 bin 552 TL aylık alan bir emeklinin bir maaşının yüzde 21’den fazlasını yeni telefon almak için ayırması gerekiyor. 6.8 milyon abonenin yeni telefon alması halinde vatandaşın cebinden çıkacak toplam fatura 34 milyar liraya ulaşacak.
AKILLILAR CEP YAKIYOR
Türkiye’de 2G ve 3G hizmetleri henüz tamamen sona ermiş değil, mevcut yetkilendirmelerinin 30 Nisan 2029’a kadar devam etmesi öngörülüyor. Ancak eski teknoloji kullanan vatandaşların şimdiden sorun yaşamaya başladı.
Yalnızca temel iletişim ihtiyacını karşılamak isteyen vatandaşların seçeneklerinden biri 4G destekli tuşlu telefonlar. Piyasada 4G destekli en ucuz tuşlu telefonların fiyatı ortalama 5 bin lira. Akıllı telefonlar ise 15 bin TL’den başlıyor.
Aylık 23 bin 552 TL alan emekli, akıllı telefon almak istediğinde ise maaşının yüzde 63’den fazlasını ayıracak. Mobil İletişim Araçları Ve Bilgi Teknolojileri İş İnsanları Derneği (MOBİSAD) Başkanı Mustafa Kemal Turnacı, eski teknolojilere yatırım yapmanın israf haline geldiğini, 5G’nin Türkiye genelinde yaygınlaşması için teknik bir temizlik olarak da düşünülebileceğini ifade etti.
TAMİRCİYE AKIN VAR
Yaşanan 2G şebeke sorunları, Şikayetvar gibi tüketici platformlarında dile getiriliyor. Kullanıcılar, 5G odaklı altyapı dönüşümleri nedeniyle 2G kapsama kalitesinin düştüğünü, akıllı telefonda sorunsuz çalışan SIM kartların, 2G destekli telefonlarda ‘şebeke yok’ hatası verdiğinden şikayet ederken, özellikle ev içi veya kırsal alanlarda 2G sinyalinin çekmediğini vurguluyor.
Telefonu çekmeyen vatandaş bu kez tamircinin kapısını çalıyor. Bazı telefon tamircileri şebeke sorununu yaklaşık 500 TL karşılığında giderirken, vatandaşlar yapılan işlemin kalıcı olmadığını ve telefonların kısa süre sonra yeniden şebeke sorunu yaşadığını ifade etti. Telefon tamircileri ise şebeke sorunu olan vatandaşların mecburen yeni telefon aldığını söyledi.
