ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla Ortadoğu’da başlayan gerilimin, enerji lojistiğine sıçramasıyla birlikte küresel piyasalar alarma geçti. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) tarafından İran’a ait üç ham petrol tankerinin vurulmasının ardından akaryakıt fiyatlarındaki artış beklentisi piyasaları doğrudan etkiledi.
Petrol fiyatlarındaki artış ihtimalinin ürünlere zam olarak yansıması beklenirken Türkiye’de gözler pazartesi günü açılacak piyasalara çevrildi.
ABD İRAN TANKERLERİNE SALDIRDI!
CENTCOM tarafından yapılan açıklamada, 5 Eylül günü İran’a ait 3 ham petrol tankerinin hedef alındığı bildirildi. Söz konusu operasyonun, İran Devrim Muhafızları’nın bölgede devriye görevi yapan bir Amerikan uçak gemisi ile güdümlü füze destroyerine balistik füze fırlatmasının ardından gerçekleştirildiği aktarıldı. Yapılan açıklamada, Amerikan gemilerinin saldırılardan kaçındığı ve ABD personelinin herhangi bir zarar görmediği kaydedildi.
ABD ORDUSU KULLANILAMAZ HALE GETİRDİ!
Saldırıya uğrayan gemilerin konumları hakkında alınan bilgilere göre, M/T Downy isimli tanker İran’ın petrol ihracat merkezi olan Kharg Adası açıklarında, M/T Stark 1 ise Jask yakınlarında kalıcı olarak devre dışı bırakıldı.
Umman Körfezi’nde bulunan yüksüz M/T Kylo (Noxen) ise mürettebatın gemiyi terk etmesinin ardından çok sayıda noktadan vurularak kullanılamaz hale getirildi. İhracatın yüzde 90'ının yapıldığı Kharg petrol terminalinin kendisinin vurulduğuna veya terminaldeki yüklemelerin durduğuna dair teyit edilmiş bir bilgi ise bulunmuyor.
PİYASALAR ALARMA GEÇTİ!
CENTCOM Komutanı Amiral Brad Cooper, iki Amerikan gemisinin hedef alınmasına karşılık üç İran tankerinin vurulduğunu ve verilecek karşılığın daha yüksek bir ekonomik maliyet oluşturacağını açıklarken Washington yönetimi, tankerleri İran Devrim Muhafızları'nı finanse eden bir ağın parçası olarak tanımladı.
Söz konusu saldırılar, piyasaları da olumsuz yönde etkiledi. Saldırının hafta sonu gerçekleşmesi nedeniyle petrol piyasalarındaki ilk doğrudan etkiler henüz fiyatlanmadı. Ancak Cuma günkü kapanışta Brent petrol yüzde 7,6 yükselişle 96,28 dolara, Batı Teksas türü ham petrol (WTI) ise yaklaşık yüzde 10 artışla 91,48 dolara yükselmişti. Piyasaların yeni haftaya jeopolitik risk primiyle girmesi beklenirken, ilk fiyatlamalar Asya piyasalarının açılmasıyla netleşecek.
HÜRMÜZ BOĞAZI’NDAKİ GEMİ TRAFİĞİ DÜŞTÜ!
Hürmüz Boğazı’ndan geçen emtia gemisi sayısının ise, perşembe günü 4’e kadar gerilediği bildirilirken son 10 günlük ortalamanın yaklaşık 15 gemi olduğu kaydedildi. AIS cihazlarını kapatan gemilerin bu sayımlarda yer almayabileceği ifade edildi. Tanker saldırıları öncesinde Orta Doğu petrol ihracatında somut bir daralma gözlenmediği aktarılsa da yeni gelişmelerin ardından risk hesaplamalarının güncelleneceği değerlendiriliyor.
ABD-İran savaşı yine alevlendi, petrol yükseldi, altın düştüEkonomiTÜRKİYE İÇİN GÖZLER PAZARTESİ GÜNÜNE ÇEVRİLDİ!
Türkiye açısından yeni haftada sadece ham petrol fiyatları değil, tanker navlunları ve savaş riski sigorta primleri de kritik göstergeler arasında bulunuyor. Bölgedeki askeri risklerin artması halinde taşıma ve sigorta maliyetlerinin yükselmesi, enerjinin yanı sıra rafineri, havacılık, petrokimya ve lojistik sektörlerinde ek maliyet baskısı yaratabilir. Bu konuda, piyasaların pazartesi günkü seyrinin belirleyici olacağı kaydedildi.
