DİLAN KUTLU / NEFES
TBMM’de Muğla’daki zeytinliklerin belirli koordinatlarla maden faaliyetine açılmasına izin veren yeni yasa teklifi, 26 saat süren tartışmalı toplantının komisyondan geçti. AKP iktidara geldiği 2002 yılından bu yana zeytinlik sahalarını madencilik, sanayi ve imar faaliyetlerine açmak için 11 kez yasa ya da yönetmelik değişikliği girişiminde bulundu. Bu girişimler bugüne kadar ya TBMM’de reddedildi ya da yargıdan geri döndü. Ancak 6 Şubat 2023 depremlerinin ardından çıkarılan kanunla deprem bölgesinde yapılaşmaya açılacak alanlar için istisnai bir düzenleme yapıldı. Bu düzenleme ile zeytinlik sahalarının da içinde bulunduğu alanlarda yapılaşmanın önü açıldı.
İŞTE O GİRİŞİMLER:
AKP’nin zeytinleri madene açmak için yaptığı düzenlemeler şöyle:
- 2003 ve 17 Ocak 2006: İlk düzenleme girişimleri yapıldı.
- 15 Temmuz 2008: Zeytincilik Kanunu’nun 20. maddesinde değişiklik yapıldı.
- 3 Temmuz 2009: “Zorunlu hallerde yatırım” bahanesiyle yasa değişikliği önerildi, tepkiler üzerine geri çekildi.
- 21 Nisan 2010: Değişiklik tasarısı sonrası “Her zeytin ağacı bir yaşamdır” kampanyaları düzenlendi ve teklif geri çekildi.
- 20 Şubat 2013 ve 16 Haziran 2014: Değişiklik girişimleri yeniden gündeme geldi ama yine tepkiler geri çekilmesini sağladı.
- 17 Mayıs 2017: Zeytinliklerde enerji, konut ve ulaşım projelerine izin verecek yasa teklifine karşı “Zeytinime dokunma!” eylemleri yapıldı. Kamuoyu ve yargı baskısıyla düzenleme talebi geri çekildi.
- 1 Mart 2022: Aynı içerik torba kanunla getirilmeye çalışıldı, komisyondan geri çekildi.
- 10 Aralık 2022: Zeytinliklerde madencilik izni eklendi, Danıştay “Zeytin Kanunu’na aykırı” diyerek iptal etti.
- 14 Temmuz 2023: Deprem bölgesinde yapılaşmaya açılacak alanlara ilişkin bir istisna tanındı. Yapılaşmanın önü açıldı.
