ŞEHRİBAN KIRAÇ / NEFES
Borsa İstanbul’da Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) düzenlemelerinin ardından işlem hacmi düşük hisselerde yaşanan satışların, büyük şirketlere yayılmasıyla sert kayıplar yaşanırken, pek çok hisse taban oldu.
Fonlar, yatırımcılara yönelik nakit ödeme ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla hisse satarken, bu da piyasa üzerinde ek bir satış baskısı yarattı. Dün BIST 100 endeksi yüzde 5.54 kayıpla 13.122 puana kadar çekildi. Böylelikle mayıs ayından bu yana en sert düşüş görüldü. Yılın başında 11.261 puan olan endeks hâlâ artıda olsa da, mayıstaki tarihi zirveden bu yana kazancının önemli bölümünü geri verdi.
LİKİTİDE SIKINTISI
Dün Borsa İstanbul’da endekse bağlı devre kesici uygulaması devreye girdi. Borsa İstanbul tarafından Kamuyu Aydınlatma Platformu’na yapılan açıklamada dün saat 16:04 itibarıyla endekse bağlı devre kesici tetiklendi.
Devre kesicinin ardından Pay Piyasası’ndaki tüm işlem sıralarında işlemler geçici olarak durduruldu. İşlemler 16:24’te yeniden başladı. Devamında satışların sürmesiyle Borsa İstanbul’da düşüş yüzde 7 oranına kadar ulaştı.
Geçen bir yılda, Pusula Portföy ve Tera Portföy başta olmak üzere çeşitli portföy yönetim şirketlerinin kurduğu fonlar, alternatif pek çok yatırım araçlarının üzerinde getiriler elde ederek, yeni yatırımcı çekti. Haziran ayında başlayan sermaye piyasası düzenleme değişikliklerinin de aralarında bulunduğu çeşitli nedenlerle fonların taşıdığı hisse senetleri değer yitirmeye ve fon performansı gerilemeye başladı. Fonlardan başlayan yatırımcı çıkışı son günlerde yoğunlaştı.
Analistler, SPK’nın fon düzenlemesinin ardından işlem hacmi düşük hisselerin sert düşmesiyle birlikte bu hisseleri taşıyan fonların likidite elde etmekte zorlandığını, likidite için ana hisseleri sattıklarını belirtti.
Ata Yatırım’ın araştırmadan sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Cemal Demirtaş, fonlardaki belirsizliklerin tüm borsaya yansıdığını, geçmişte hızlı bir şekilde yükselen hisselerde bir zayıflama görüldüğünü belirtti. Demirtaş, tabana düşen hisselerin bu hisseleri taşıyan fonlar için belirsizlik oluşturduğunu ifade etti.
Doğa dışı fiyatlar
Ekonomist İris Cibre Lostar, bazı fonların çok ciddi risk alarak hisse senetlerine yatırımcı çektiklerini anlatarak, “Doğa dışı fiyat yarattılar 1’e 2 bin kazançlar sundular. Bu nedenle bu fonlarda o kadar çok yatırımcı birikti ki vadedilen getiriler olmayınca da fondan çıkışa yöneldiler. Fon şirketleri etik kuralların dışına çıktı. SPK Başkanı 9 ay önce manüplasyon oluyor dedi, ama regülasyon konusunda çok geç kalındı. Bazı fonlardan ciddi çıkışlar olunca da likitide krizi yaşandı. Bu yatırımcı güvenini de zedeledi. Bugünün kaybedeni başta küçükler olmak üzere yatırımcılar oldu” diye konuştu.
Ekonomist Murat Sağman da, “Bir yerde risk varsa her zaman bunu büyütmeden halletmek gerekir. Riski yönetemediğiniz zaman kriz yönetmek zorunda kalırsınız” dedi.
