ABD Başkanı Donald Trump’ın Venezuela’ya yönelik yaklaşımında kritik bir değişikliğe gitmesinde, CIA tarafından hazırlanan gizli bir değerlendirme raporunun etkili olduğu ortaya çıktı.

Washington Post'a konuşan konuya yakın bir Beyaz Saray yetkilisi ile sürece aşina bir kaynağa göre söz konusu rapor, Nicolas Maduro sonrası dönemde ülkeyi muhalefetin değil, Maduro’ya sadık isimlerin daha istikrarlı biçimde yönetebileceği sonucuna vardı.

Değerlendirmede, muhalefet lideri María Corina Machado ve ekibinin, rejime bağlı güvenlik aygıtlarını aşmakta zorlanacağı vurgulandı. Raporda yer alan bu tespitlerin, CIA Direktörü John Ratcliffe tarafından Trump’a doğrudan iletildiği belirtildi. Söz konusu istihbarat değerlendirmesi ilk olarak Wall Street Journal tarafından haberleştirilmişti.

RODRIGUEZ İSMİ ÖNE ÇIKTI

Aynı Beyaz Saray yetkilisine göre Trump, bu raporun ardından Maduro’nun olası halefi olarak dönemin başkan yardımcısı Delcy Rodríguez isminde karar kıldı. Bu tercih, Trump’ın üst düzey istihbarat ve güvenlik danışmanlarının ortak tavsiyesi doğrultusunda şekillendi.

Rodriguez, kamuoyunda yıllar boyunca sert söylemleriyle bilinen bir Chavista figür olarak öne çıkmıştı. Ancak özellikle ABD’li petrol şirketleriyle yaptığı bire bir görüşmelerde daha pragmatik ve ideolojik olmayan bir profil çizdiği ifade ediliyor. Kendisiyle defalarca temas kuran bir kaynağa göre Rodríguez, ABD karşıtı bir duruş sergilemiyor, hatta üniversite yıllarında Santa Monica’da yaşamış olmasıyla da dikkat çekiyordu.

OPERASYON ÖNCESİ GİZLİLİK

Kaynaklara göre Rodríguez’ün, ABD’nin Maduro’yu görevden alma planından haberdar olduğuna dair herhangi bir bulgu bulunmuyor. Trump yönetimi de güvenlik gerekçesiyle, operasyon öncesinde bu yönde bir mesaj iletmekten özellikle kaçındı. Üst düzey yetkili, böyle bir temasın “son derece tehlikeli” olacağını vurguladı.

MADURO’NUN YANLIŞ HESABI

Haberde yer alan bilgilere göre Maduro, Washington’dan gelen mesajları uzun süre yanlış yorumladı. Kasım ayında Trump ile yaptığı bir telefon görüşmesinin “iyi geçtiğini” düşündüğü, oysa kendisine açık biçimde iktidarı bırakması yönünde bir mesaj verildiği aktarıldı. Beyaz Saray yetkilisi bu durumu, “Başkan ona ya kolay yolu ya da zor yolu seçebileceğini söyledi” sözleriyle özetledi.

Trump’ın, Maduro’yu Washington’a davet ederek güvenli geçiş teklifinde bulunduğu da öne sürüldü. Ancak Maduro bu daveti reddetti. ABD’de yapılacak ara seçimlerde Demokratların kazanacağını ve Trump’ın siyasi olarak zayıflayacağını hesaplayan Maduro’nun, bu nedenle iktidarda kalabileceğine inandığı belirtildi.

Trump yönetiminin görüşmelerine yakın bir kaynağa göre, Maduro için Türkiye'de olası bir sığınma anlaşması en az Kasım ayından beri gündemdeydi ve bu anlaşma, ABD'ye iade edilmeyeceğine dair "garantiler" de içeriyordu.

Ancak üç kaynağın belirttiğine göre, şu anda hapiste olan eski lider ve eşi bu duruma öfkeyle karşı çıktı.

YENİ LİDER ARAYIŞI: RODRÍGUEZ

Maduro’nun sahneden çekilmesi ihtimali güçlenirken, dikkatler Delcy Rodríguez’e çevrildi. Venezuela istihbaratında hayatını kaybeden solcu bir aktivistin kızı olan Rodríguez, Maduro döneminde hızla yükselerek yönetimin vazgeçilmez isimlerinden biri haline geldi.

Petrol bakanı olarak Türkiye ve Katar gibi ülkelerle hassas temaslar yürüten Rodríguez, yabancı yatırımcılar ve petrol şirketleri için güvenilir bir muhatap olarak öne çıktı. Aynı zamanda ekonomi politikalarında reform adımları atarak iş dünyasında belirli bir güven kazandı. Bu reformlar, iktidar içindeki sertlik yanlılarının ve Devlet Başkanı’nın eşi Cilia Flores’in tepkisini çekti.

ABD yaptırımları altında Venezuela’da faaliyet göstermesine izin verilen tek Amerikan şirketi olan Chevron yetkililerinin, Rodríguez ile düzenli temas halinde olduğu ve bu görüşmelere dair olumlu değerlendirmeleri Washington’a ilettiği belirtildi.

MUHALEFETİN GÖZDEN DÜŞMESİ

Washington’un Rodríguez seçeneğine yönelmesiyle birlikte, muhalefet lideri María Corina Machado’ya yönelik kuşkular da arttı. ABD’li yetkililere ulaşan belgelere göre Venezuela’daki iş çevreleri ve muhalefet içinden bazı isimler, Machado’nun orduyla yeterli bağ kuramadığını ve iktidar değişimi durumunda güvenlik aygıtını kontrol etmekte zorlanacağını savundu.

Machado liderliğinde bir hükümetin Maduro’nun ani gidişi halinde “devasa zorluklar karşısında sendeleyebileceği” değerlendirmesi yapıldı.