Neden hiç küçük dinozor yoktu? Bilim insanları cevapladı

Dinozorlar, Dünya tarihinde yaşamış en büyük kara hayvanları arasında yer alıyor. Uzun boyunlu bazı otçul türler 70 ila 90 ton ağırlığa ve 30 metreyi aşan uzunluğa ulaşabiliyordu.

Ancak bugüne kadar fare büyüklüğünde bir dinozora ait hiçbir fosil bulunmadı.

Evolution dergisinde yayımlanan yeni araştırma, bu durumun nedenini ortaya koymaya çalıştı.

MATEMATİKSEL MODELLER YETERSİZ KALDI

Princeton Üniversitesi'nden paleontolog Stephanie Lechki ve Amerikan Doğa Tarihi Müzesi'nden Roger Benson öncülüğünde araştırmacılar, omurgalı gruplarında vücut büyüklüğünün evrimini incelemek için matematiksel modeller kullandı.

Modeller memelilerin, uçan kuşların ve kaplumbağaların boyutlarını fizyoloji ve enerji tüketimi üzerinden başarıyla açıkladı. Ancak aynı matematiksel modeller, kuş olmayan dinozorların neden daha küçük boylara evrilmediğini açıklamakta yetersiz kaldı.

SUÇLUSU KÜÇÜK MEMELİLER Mİ?

Araştırmacıların ulaştığı varsayıma göre, dinozorların küçük boyutlara evrilememesinin sebebi fiziksel imkansızlıklardan ziyade ilk memelilerle girilen ekolojik rekabet olabilir.

Buna göre yaklaşık 230 milyon yıl önce ortaya çıkan dinozorlar karalarda baskın tür haline gelirken aynı dönemde yaşayan küçük memeliler böcekçil ve tohumla beslenen canlılara uygun ekolojik alanları çoktan doldurmuştu.

Princeton Üniversitesi'nden paleontolog Stephanie Lechki'ye göre bu durum, dinozorların fare gibi daha küçük boylara evrimleşmesini engellemiş olabilir.

Araştırmacılar ufak memelilerin bu yaşam alanlarında dinozorlardan daha başarılı olduğunu, buna karşılık büyük dinozorların da memelilerin iri boyutlara ulaşmasını engellediğini düşünüyor.

EN KÜÇÜKLERİ BİLE BÜYÜKTÜ

Bilinen en küçük dinozor türleri arasında karga büyüklüğündeki Microraptor, Fruitadens ve Anchiornis yer alıyor. Bu türlerin ağırlığı yaklaşık 430 ila 730 gram arasında değişiyordu.

Araştırmanın ortak yazarlarından Roger Benson, günümüzde yaşayan türlerin büyük bölümünün dinozorların ulaşabildiği en küçük boyutlardan bile çok daha küçük olduğunu vurguladı.

METEORDAN SONRA DENGELER DEĞİŞTİ

Bilim insanlarına göre memeliler, dinozorların hüküm sürdüğü dönemde büyük ölçüde küçük canlılar olarak kaldı. Ancak 66 milyon yıl önce Dünya'ya çarpan dev meteor dinozorları yok ettiğinde memeliler üzerindeki bu baskı ortadan kalktı ve memeliler devasa boyutlara ulaşma imkanı buldu.

KUŞLAR REKABETTEN UÇARAK KAÇTI

Araştırma, kuşların neden bu kurala uymadığını da açıklamaya çalıştı.

Bilim insanlarına göre yaklaşık 150 milyon yıl önce dinozorlardan evrimleşen kuşlar, uçma yeteneğini kazandıktan sonra ekolojik rekabetten uzaklaşarak çok daha küçük boyutlara ulaşabildi.