Herkes atıp tutuyor, bilip bilmeden konuşuyor. Ve tabii ki; laf var icraat yok! Konumuz Marina Markova… Yazalım gerçekleri:

Tam adı Marina Alekseevna Markova. 2001'de doğduğu şehirde, Saint Petersburg'da başladı voleybola. 2019'da üniversite kariyeri için ABD'ye gitti. 2019-2022 arası Syracuse Üniversitesi'nde oynadı. 2022-2023 sezonunda Florida Gators forması giyerken keşfedildi. Türkiye, Avrupa kariyerinin başlangıcı için doğru adresti. Ama voleybolumuzun para saçan kulüpleri onu beğenmeyince Muratpaşa Belediyesi'ne gitti.

Antalya'da müthiş oynadı, onu beğenmeyenler uyandı! Galatasaray da aklı başına gelenlerden biriydi, resmen talip oldu ama voleybol şubesini perde arkasında yöneten çok bilmişler, kulüp binasındayken menajerini 250 bin dolar için masadan kaçırdı!

2023-24 sezonunu İtalya'da (Novara) ve Endonezya'da oynayarak tamamladı. 2024-25’in başında Türkiye'ye dönüşünde adresi VakıfBank oldu.

Gabi'nin ayrılığı sonrası aradığı smaçörü (4 numara) bulan VakıfBank, Markova için doğru kulüptü. Çünkü Giovanni Guidetti gibi dünyanın en elit teknik direktörlerinden biriyle gelişecekti. Öyle de oldu!

Bugün, Gabi ile birlikte dünyanın en iyi iki 4 numarasından biri. Servis ve manşetleri iyileşti. Üç kupalı sezonda Boskovic ile birlikte VakıfBank’ı sırtladı. Müthiş patlama gücüyle, resmi ölçümlere göre 3.35 metre smaç, 3.20 metre blok yüksekliğine ulaşıyor. Bu akıl almaz rakamları, dünya voleybolunun geleceği parlak isimlerinden biri olan Sırp orta oyuncu Hena Kurtagic "Bloklaması en zor hücumcu kim" sorusuna yanıt verirken şöyle anlatıyor:

"Bir pasör çaprazı söylemeyeceğim. Marina Markova diyeceğim. Çünkü onu durdurmak imkânsız. Ona atılan top gökyüzüne kadar yükselmiş olsa bile! Başka bir gezegenden gelmiş gibi, inanılmaz! Vurduğu açılar… Müthiş bir smaçör gerçekten!”

FORMAMIZI GİYEBİLİR AMA…

Gelelim asıl konumuza: Marina Markova, Türk vatandaşı olup A Milli Takım formasını giyecek mi? Giyebilir. Ama bunun için pek çok şartın oluşması gerekiyor. Anlatayım:

+ Marina, Rusya Milli Takımı’na düzenli çağrılan oyunculardan biri. Ama hiçbir seviyede (U16, U18, A Milli) resmi maça çık(a)madığı için; bugün Türk vatandaşı olsa, izin verildiği an Ay-Yıldızlı formayı giyebilir.

+ İzin kimden alınacak? Dünya voleybolunun patronu FIVB’den ve Rusya’dan.

+ FIVB kurallarına göre, bir oyuncunun başka bir milli takım adına oynayabilmesi için (Change of Federation of Origin) bir idari/dayanışma ücreti (Administrative/Solidarity Fee) ödenmesi gerekiyor. İsviçre Frangı (CHF) cinsinden ödenen bu bedel iki ana kritere göre hesaplanıyor: 1- Oyuncunun ayrıldığı federasyon ile geçtiği yeni federasyonun kategorisi (dünya sıralaması) arasındaki fark. 2- Eski federasyonda geçirilen gün sayısı. Söz konusu rakam 75 bin İsviçre Frangı’na (4.3 milyon TL) kadar çıkabiliyor.

+ FIVB kurallarına göre bir milli takımın 2 (1+1) devşirme hakkı var. Bizim mevcut devşirme sayımız 3: Melissa Vargas, Alexia Carutasu ve Sinead Jack-Kısal. Marina, Ay-Yıldızlı formayı giymeye hak kazanırsa, Carutasu ve Jack-Kısal büyük turnuvalarda kadroda olmayacak.

+ Yukarıdaki üç oyuncunun da milli formamızı giyme süreçleri birbirinden tamamen farklı. Marina da (olursa) farklı olacak.

RUSLARIN TAVRI BELİRSİZ

Rusya’nın izin verip vermeyeceği, verirse hangi şartlarda vereceği mevcut konjonktürde bilinmiyor. Putin hükümetinin tavrı bu konuda belirleyici olacak ama ülke medyasına hem Markova konusunda hem de daha önce atletizmle ilgili yansıyan haberlerin, Rusya’da rahatsızlık yarattığı biliniyor.

Hatırlatayım: Ruslar 19 yaşındaki heptatlet Sofya Yakuşina’nın Türkiye adına devşirilme sürecine çok büyük tepki göstermiş, bu operasyon Dünya Atletizm Birliği (World Athletics) tarafından kabul edilmemişti.

Ayrıca Rus Milletvekili Svetlana Zhurova’nın yaptığı açıklamalar da belirsizliği ve sıkıntıları kanıtlar nitelikte:

"Bence federasyonumuz, vatandaşlık değiştirmeye karar verirse sporcuyu öyle kolay bırakmayacaktır. Kesinlikle bir bekletme süreci olacaktır. Bu sürenin muhtemelen 1 ya da 2 yıl olacağını öngörüyorum ama kesinlikle 1 yıldan az olmayacaktır.”

“Bence Marina çok kritik bir yol ayrımında. Ortada ciddi bir nokta var: Eğer vatandaşlık değişimi sonrası bekleme süresi 2 yılı bulursa, olimpiyatlarda Türkiye adına da oynayamayabilir. Bu, bir sporcu için çok büyük bir ikilem.”

“Ben onun yerinde olsam kararı aceleye getirmez ve beklerdim. Çünkü bana kalırsa milli takımlarımızın turnuvalara katılmasına büyük ihtimalle yakında izin verilecek.”

GÖZLER IOC KARARINDA

Mevcut sürecin en kilit noktası ve en önemli ayrıntısı işte bu: Marina’nın durumu aslında tamamen Uluslararası Olimpiyat Komitesi’ne (IOC) bağlı.

Komite, mayısın ilk haftasında Lozan’da yaptığı toplantıda, yasaklı iki ülkeden birinin kısıtlamalarının kaldırılmasını tavsiye etti. FIVB de bu karara hemen uydu. Belarus voleybolu, milli takım ve kulüp turnuvalarına geri dönüyor. IOC İcra Kurulu, 21-23 Haziran’da Lozan’da (olağanüstü) bir toplantı daha yapacak. Bu toplantıda muhtemelen masada Rusya da olacak.

Rusların kısıtlamaları da sınırlı veya sınırsız kaldırılırsa, sporcuları ve takımları Los Angeles 2028 Olimpiyat Oyunları’nda yer alacak şekilde geri dönerse; Marina, Türk pasaportu almayacak. Çünkü dünyanın tartışmasız en güçlü milli takımlarından birinin, kendi ülkesinin formasını resmi olarak giyme şansına kavuşacak.

Aksi durumda yani Rusların kısıtlamalarının devam etmesi, en azından bir olimpiyat görmek isteyen Marina’ya Türk Milli Takımı formasını giydirebilir. Çünkü bir sonraki olimpiyatta 32 yaşında olacak; tabii ki oynama garantisi de yok.

PARA-DÜDÜK HİKAYESİ!

Halen kendisinin ve ailesinin vatandaşlık düşüncesinin olmadığını ama bu konuda açık kapı bıraktıklarını biliyorum. Bu işin bir de ‘öteki’ tarafı var.

Federasyon da VakıfBank da Türk vatandaşı olmasını isteseler de ve bunu dile getirseler de söylemleri, somut bir teklife dönüşmüş değil. Herhalde bir kıvılcım bekliyorlar ateşi yakmak için.

Her ne kadar durumu farklı olsa da önlerinde Vargas örneği var. Bu yüzden Markova Ailesi’nin, özellikle de babasının bu işi ‘bedavaya’ veya ‘ucuza’ bitirme çabalarını kabul etmesi de pek mümkün görünmüyor.

TÜRK OYUNCU ÇIKMAZI

Bu işin tartışılması gereken ‘teknik’ yönleri de var: A Milli Kadın Voleybol Takımımız, Melissa Vargas ile sınıf atladı. Avrupa Şampiyonu, Dünya İkincisi ve Olimpiyat Dördüncüsü oldu. Markova bir sınıf daha atlatır!

Dünyanın en iyi iki 4 numarasından birinin Ay-Yıldızlı formayı giymesi -tabii ki garantisi yok ama- olimpiyat altınına göz kırpmak demek. Vargas-Markova ikilisini aynı takımda düşünmek bile inanılmaz!

Diğer yandan… Türkiye, kadın voleybolunda dünyanın en güçlü ülkelerinden biri olmayı, oyuncu havuzuyla başardı. Son 20 yılda Avrupa ve dünya çapında pek çok oyuncu yetiştirirken ligimizdeki 3+2’lik yabancı kuralı yani yerlilerin sürekli oynama şansı bulması, havuzun genişlemesinde, oyuncu kalitemizin artmasında ve istikrarda etkili oldu.

Ama Marina da gelirse toplam dört devşirmeli bir A Milli Takımımız olacak. Yerli oyuncu yetiştirip oynatmak isterken, yaman çelişki!