Avrupa Birliği (AB), Macaristan'ın vetosunun kalkmasının ardından Ukrayna'ya 2026-2027 dönemi için 90 milyar Euro'luk kredi sağlanması ve Rusya'ya yönelik 20'nci yaptırım paketinin kabulü konusunda uzlaşıya vardı.
AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundan yaptığı açıklamada, Ukrayna'da "adil ve kalıcı barış" hedefinin Ukrayna'nın güçlendirilmesi ve Rusya üzerindeki baskının artırılmasıyla mümkün olacağını belirterek, bu doğrultuda 2026-2027 dönemini kapsayan 90 milyar Euro'luk kredi paketinin serbest bırakıldığını ve yeni yaptırımların kabul edildiğini duyurdu.
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de üye ülkelerin söz konusu kararlar üzerinde uzlaşmasını memnuniyetle karşıladığını ifade ederek, Rusya'nın saldırganlığını sürdürdüğünü, buna karşılık AB'nin Ukrayna'ya desteğini artırırken Rusya'nın savaş ekonomisine yönelik baskıyı da yoğunlaştırdığını kaydetti.
AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas da daha önce yaşanan tıkanıklığın aşıldığını belirterek, Ukrayna için 90 milyar Euro'luk finansman ve yeni yaptırım paketinin önünün açıldığını, Rusya ekonomisinin artan baskı altında olduğunu ve Kiev'e desteğin süreceğini aktardı.
AB KONSEYİNDEN AÇIKLAMA
AB Konseyinden yapılan yazılı açıklamada, AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin, AB Dönem Başkanı Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin (GKRY) başkenti Lefkoşa’da düzenlenecek gayriresmi AB zirvesi öncesinde üçlü görüşme gerçekleştirdikleri bilgisi paylaşıldı.
Görüşmenin ardından yapılan ortak açıklamada AB’nin Aralık 2025'te Ukrayna’ya 2026-2027 dönemi için sağlanmasına karar verdiği 90 milyar avroluk kredi paketinin bugün itibarıyla kabul edilmesinden memnuniyet duyulduğu belirtildi.
Açıklamada, "Ukrayna Destek Kredisi, Ukrayna'nın acil bütçe ve savunma ihtiyaçlarını karşılamasını sağlayarak ülkenin devam eden Rus saldırıları karşısında dirençli kalmasına olanak tanıyacaktır." değerlendirilmesi yapıldı.
Kredinin hızlı şekilde uygulanmasının önemine işaret eden liderlerin, ilk ödemenin ikinci çeyrekte yapılmasını bekledikleri ve üçüncü ülkelere Ukrayna’nın finansman açığının kapatılmasına katkı sağlama çağrısında bulundukları kaydedilen açıklamada, Rusya’ya yönelik 20’nci yaptırım paketinin kabulünün de memnuniyetle karşılandığı, yaptırımların bu ülkenin enerji gelirlerini azaltmayı, bankacılık sistemini kısıtlamayı ve "gölge filo" faaliyetlerini engellemeyi amaçladığı belirtildi.
Açıklamada liderlerin, Rusya üzerindeki baskının artırılması gerektiğini vurgulayarak Moskova’ya saldırganlığı sona erdirme ve barış müzakerelerine yönelme çağrısında bulundukları bildirildi.
UKRAYNA'NIN AB ÜYELİK SÜRECİ
Ukrayna’nın AB üyelik sürecinde kaydettiği ilerlemenin memnuniyetle karşılandığına işaret edilen açıklamada, müzakere başlıklarının gecikmeden açılması çağrısının yapıldığı bilgisi verildi. Ukrayna Parlamentosunun kabul ettiği son yasaların, AB’nin Ukrayna Mekanizması kapsamındaki ek finansmanının önünü açacağının altı çizildi.
Açıklamada, AB’nin uluslararası ortaklarla koordinasyon içinde Ukrayna’nın enerji altyapısının onarımı ve yeniden inşasına desteğini sürdüreceği vurgulanarak, kış öncesinde enerji sisteminin dayanıklılığının artırılmasının önemine işaret edildi.
Çernobil felaketinin 40’ıncı yılı öncesinde nükleer güvenliğin önemine değinilen açıklamada, Rusya’ya Ukrayna’daki nükleer tesislere yönelik saldırılarını ve işgalini sona erdirme çağrısı yapıldı.
Öte yandan açıklamada, AB, Ukrayna ve Kanada'nın eş ev sahipliğinde 11 Mayıs’ta Brüksel’de düzenlenecek, Ukraynalı çocukların geri dönüşüne yönelik uluslararası koalisyon toplantısının da memnuniyetle karşılandığı kaydedildi.
UZUN SÜRELİ TIKANIKLIK, BUDAPEŞTE’DEKİ YÖNETİM DEĞİŞİKLİĞİYLE AŞILDI
AB'de söz konusu paketlere ilişkin müzakereler, özellikle Viktor Orban'ın vetosu nedeniyle bir süre tıkanmıştı. Orban'ın görevden ayrılmasının ardından Macaristan'ın itirazlarının ortadan kalkmasıyla süreç hızlanarak uzlaşıyla sonuçlandı.
AB, Rusya'nın 2022'de Ukrayna'ya başlattığı savaşın ardından Kiev'e mali, askeri ve insani destek sağlarken, Moskova'ya yönelik yaptırımları da kademeli olarak genişletmişti. Yeni kabul edilen 20'nci yaptırım paketinin Rusya'nın enerji, finans ve savunma sektörlerini hedef alarak savaş kapasitesini sınırlamayı amaçladığı belirtiliyor.
20. YAPTIRIM PAKETİ
Rusya'ya yönelik kabul edilen 20'nci yaptırım paketinin detaylarına ilişkin AB Konseyinden yazılı açıklama yapıldı.
Açıklamada, yaptırımların Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik savaşını finanse eden kilit sektörleri hedef aldığı belirtilerek, 120 yeni bireysel listeleme konusunda mutabık kalındığı aktarıldı.
20'nci yaptırım paketinin son 2 yılın en geniş kapsamlı listeleme paketi olduğu belirtilen açıklamada, "Paket, özellikle enerji altyapısı dahil sivil altyapıyı kasıtlı olarak hedef alan son acımasız saldırıların sürdüğü bir dönemde, Ukrayna'nın Rus saldırganlığına karşı direnişine verilen desteği vurguluyor." ifadesine yer verildi.
Açıklamada, paketin Rus ham petrolü ve petrol ürünlerine yönelik gelecekte uygulanabilecek bir denizcilik hizmetleri yasağının temelini de içerdiği belirtilirken, bu adımın G7 ile tam koordinasyon ve istişare içinde hayata geçirileceği bildirildi.
İlave 46 geminin limanlara erişim yasağı ve deniz taşımacılığına ilişkin geniş kapsamlı hizmetlerin sağlanmasına yönelik yasak kapsamına alındığı ifade edilen açıklamada, yaptırım uygulanan gemilerin toplam sayısının 632'ye yükseldiği kaydedildi.
Açıklamada, 20'nci paketin ayrıca tanker satışlarına zorunlu durum tespiti kontrolleri getirerek Rusya'nın "gölge filosunu" genişletmesini zorlaştırdığı ve Rus sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tankerleri ile buz kırıcılarına bakım ve diğer hizmetlerin sağlanmasını yasakladığı belirtildi.
Buna ek olarak, Ocak 2027 itibarıyla Rus kuruluşlarına veya Rus vatandaşları ya da operatörleri tarafından sahip olunan ya da kontrol edilen kuruluşlara LNG terminal hizmeti sağlanmasının da yasa dışı hale geleceği vurgulanan açıklamada, petrol fiyat tavanını aşmak için kullanılan Rusya’daki Murmansk ve Tuapse limanları ile Endonezya'daki Karimun Limanı’nın petrol terminaliyle yapılan işlemlerin yasaklandığı ifade edildi.
Açıklamada, 20 Rus bankasına yönelik işlem yasağı uygulandığı, buna ek olarak yaptırımları deldikleri veya Rusya'nın bankacılık mesajlaşma ağı ile bağlantılı oldukları gerekçesiyle üçüncü ülkelerde bulunan 4 finans kuruluşunun da işlem yasağı kapsamına alındığı bildirildi.
Rus askeri-sanayi kompleksinin de daha da kısıtlandığı aktarılan açıklamada, başta insansız hava araçları (İHA) olmak üzere askeri ürünlerin geliştirilmesi ve üretiminde yer alan 58 şirket ve bağlantılı kişinin yaptırım listesine dahil edildiğinin altı çizildi.
Açıklamada, hesap verebilirliği sağlamak amacıyla, Ukraynalı çocukların kaçırılması, zorla nakledilmesi ve ideolojik olarak yönlendirilmesini mümkün kılan 5 kişi ve 1 kuruluşun yaptırım listesine alındığı, ayrıca Ukrayna'nın kültürel mirasının gasbına karışan 4 kişinin de listeye dahil edildiği aktarıldı.
Bunun yanı sıra devlet destekli platformlarda faaliyet gösterenler de dahil propaganda faaliyetinde bulunan 4 kişinin de yaptırım kapsamına alındığı belirtilen açıklamada, Belarus'un Rusya'nın saldırganlık savaşını kolaylaştırmadaki rolünün de hedef alındığı kaydedildi.
Açıklamada, 20'nci pakette Belarus askeri-sanayi kompleksiyle bağlantılı 3 yeni listeleme bulunduğu ifade edildi.
Avrupa'da savaş şoku: 16 ay sonra ilkEkonomi
