Dokuz yıl önce Türkiye’deki faaliyetlerini sonlandıran Booking.com başta olmak üzere dünyanın büyük dijital turizm acentelerinin Türkiye pazarına yeniden dönmesinin yolu açılıyor.
Teklifle yabancı dijital konaklama platformlarının Türkiye’de faaliyet gösterebilmesi için izin belgesi alma ve ülkede temsilci bulundurma şartı getiriliyor.
İZİN BELGESİ ŞARTI
AKP milletvekilleri tarafından TBMM Başkanlığına sunulan “Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanunu Teklifi” ile yurt dışında yerleşik dijital konaklama platformlarının Türkiye’deki faaliyetlerinin hukuki bir çerçeveye kavuşturulması amaçlanıyor.
Teklife göre yabancı dijital konaklama platformlarının Türkiye’de faaliyet gösterebilmesi için Kültür ve Turizm Bakanlığından izin belgesi alması zorunlu olacak. İ
zin belgesinin geçerlilik süresi iki yıl olarak belirlenirken belge ücreti 5 milyon lira olacak. Bu tutar her yıl yeniden değerleme oranında artırılacak. Cumhurbaşkanı ise belge ücretini iki katına kadar artırabilecek veya yarısına kadar indirebilecek.
TÜRKİYE’DE TEMSİLCİ BULUNDURACAKLAR
Platformların izin belgesi alabilmesi için dijital hizmet vergisi mükellefi olması, vergi borcunun bulunmaması ve Türkiye’de tebligata esas bir irtibat adresi göstermesi gerekecek.
Ayrıca platformlar Türkiye’de bir temsilci belirlemek zorunda olacak. Temsilcinin gerçek kişi olması halinde Türk vatandaşı ve Türkiye’de mukim olması şartı aranacak. Tüzel kişi temsilcinin ise Türk Ticaret Kanunu kapsamında sermaye şirketi olması ve şirketi temsile yetkili kişilerden en az birinin Türk vatandaşı ve Türkiye’de mukim bulunması gerekecek.
KONAKLAMA VE UÇAK BİLETİ SATIŞINA İZİN
Yabancı dijital konaklama platformları, Bakanlıktan turizm belgeli konaklama işletmeleri ile turizm amaçlı kiralanan konutların elektronik ticaretini ve internet üzerinden uçak bileti satışlarını doğrudan gerçekleştirebilecek.
Platformların seyahat acentalarına münhasır hizmetleri ise yalnızca 1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu kapsamında işletme belgesine sahip acentalar aracılığıyla sunmasına izin verilecek. Araç kiralama hizmetleri de Ticaret Bakanlığınca yetkilendirilmiş işletmeler üzerinden yapılabilecek.
TÜRK HUKUKU VE TÜRK MAHKEMELERİ GEÇERLİ OLACAK
Teklifte, izin belgesi kapsamındaki faaliyetlerden doğan uyuşmazlıklarda Türk hukukunun uygulanması ve Türk mahkemelerinin yetkili olması öngörülüyor.
Düzenlemenin gerekçesinde, yurt dışında yerleşik platformların Türkiye’de temsilcilik bulundurmadan faaliyet göstermesinin tüketici haklarının korunması, vergi ve mali yükümlülüklerin yerine getirilmesi, kamu denetimi ve uyuşmazlıkların çözümü açısından çeşitli sorunlara yol açtığı belirtildi.
PLATFORMLARIN KOMİSYONLARINA YÜZDE 17 SINIRI
Teklifle yabancı dijital konaklama platformlarının hizmet sağlayıcılardan satış bedeli üzerinden alabileceği tutara da sınır getiriliyor. Buna göre platformların alacağı komisyon ve benzeri ödemelerin toplamı, KDV hariç satış bedelinin yüzde 17’sini aşamayacak.
Platformlar ayrıca hizmet sağlayıcıların alternatif kanallardan aynı veya farklı fiyatlarla satış yapmasını ya da reklam vermesini kısıtlayamayacak. Nesnel bir ölçüt bulunmadığı halde hizmet sağlayıcıların sıralamalarda geriye düşürülmesi, hizmetlerinin kısıtlanması veya sonlandırılması da yasaklanacak.
TURİZM PAYI ÖDENECEK
Kanun teklifinde yabancı dijital konaklama platformlarının Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı'na turizm payı ödeyen yükümlüler arasına dahil edilmesi de öngörülüyor.
Teklife göre platformlardan alınacak turizm payının hesabında dijital hizmet vergisinin matrahı esas alınacak. Böylece yabancı platformların da Türkiye'nin turizm tanıtım faaliyetlerinin finansmanına katkı sağlaması hedefleniyor.
AYKIRILIK HALİNDE PARA CEZASI VE ERİŞİM ENGELİ
Kanun teklifinde platformların yükümlülüklere uymaması halinde uygulanacak yaptırımlar da düzenleniyor. İzin belgesi kapsamı dışında faaliyet gösterilmesi halinde 200 bin lira idari para cezası uygulanabilecek. Bazı ihlallerde cezalar 500 bin liraya kadar çıkabilecek.
Komisyon sınırının aşılması veya haksız bedel alınması halinde ise haksız olarak alınan tutarın 10 katına kadar idari para cezası öngörülüyor. Aynı takvim yılı içinde ihlallerin tekrarlanması halinde para cezaları artırılabilecek ve üçüncü ihlalde izin belgesi iptal edilebilecek.
İzin belgesi olmadan faaliyet gösteren ya da belgesi iptal edilen platformlar için erişimin engellenmesi kararı alınabilecek. Kararların 24 saat içinde sulh ceza hakimliğinin onayına sunulması ve hakimin 48 saat içinde karar vermesi öngörülüyor.
MEVCUT PLATFORMLARA ÜÇ AY SÜRE
Teklifin yasalaşması halinde yürürlük tarihinde Türkiye'de faaliyet gösteren yabancı dijital konaklama platformlarının üç ay içinde izin belgesi almak için Bakanlığa başvurması gerekecek.
