ABD’de milyonlarca seçmen 3 Kasım Salı günü sandık başına giderken, Dünya’nın yörüngesinde de farklı bir oy verme işlemi gerçekleşti. Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (ISS) bulunan üç Amerikalı NASA astronotu, ABD seçimlerinde oy kullandı.

Euronews haber sitesinin haberine göre, bu süreçte elektronik oy pusulalarını Dünya’daki yetkililere iletmek için gelişmiş bağlantı sistemleri kullanıldı.

“OY PUSULASINI DOLDURUP GÖNDERDİK”

Dünya'dan 400 kilometre uzakta sandık başına gittiler. İşte o anlar - Resim : 1
NASA astronotu Anil Menon

NASA astronotu Anil Menon, sosyal medya platformu X’teki hesabından yaptığı paylaşımda, kendisi ve meslektaşları Luke Delaney ve Jessica Watkins’in uzay istasyonundan oy kullandıklarını duyurdu.

Menon, bu sürecin oy pusulalarının seçim yetkililerine ulaşmasını sağlayan güvenli bir elektronik sistem aracılığıyla gerçekleştiğini ifade etti.

ABD'li astronot, uzaydan bile oy kullanmanın gerçekten mümkün olduğuna işaret ettiği paylaşımında, şu ifadeleri kullandı:

“Evet, uzaydan bile oy kullanabilirsiniz! ABD'li üç mürettebatın tamamı, uzay istasyonundan oy kullanma ayrıcalığına sahipti. Elektronik bir oy pusulasını doldurduk ve seçim yetkililerine güvenli bir şekilde gönderdik.”

NASIL OY VERDİLER?

ABD’li astronot, sosyal medya hesabından paylaştığı 29 saniyelik videoda, “Oyumu kullandım” (I voted) etiketini de göstererek “oy verme merkezi” olarak tanımladığı yeri gezdirdi. Burası esasında Uluslararası Uzay İstasyonu’ndaki (ISS) özel bir kabindi.

Menon, formu bilgisayarından doldurup Teksas eyaletindeki Harris County’ye gönderdiğini ve oyununun orada resmi olarak kaydedildiğini belirtti.

Harris County, NASA astronotlarının genellikle oy kullandıkları yer olarak biliniyor çünkü burası NASA’nın insanlı uzay uçuşu görevlerini yönetmek için kullandığı ana merkez olan Houston’daki Johnson Uzay Merkezi’ne ev sahipliği yapıyor.

OYLAR DÜNYA’YA NASIL ULAŞTI?

Söz konusu oy verme süreci, mesafeye rağmen NASA’nın uzay iletişimi ve navigasyon programı aracılığıyla istasyonla veri ve mesaj alışverişi yapmak için her gün kullandığı altyapıya dayanıyor.

NASA’ya göre, bu prosedür, astronotların, evlerinden uzakta görev yapan ABD askeri personeli tarafından da kullanılan “Federal Posta Kartı Başvurusu” formunu kullanarak posta yoluyla oy kullanma talebinde bulunmasıyla başladı.

Buna göre, doldurulan oy pusulası, NASA’nın “İzleme ve Veri Aktarım Uydu Sistemi” aracılığıyla, New Mexico’nun Las Cruces kentindeki ajansın White Sands tesisindeki bir yer antenine iletiliyor. Oradan Johnson Uzay Merkezi’ndeki Görev Kontrol Merkezi’ne aktarılıyor, ardından kayıt ve sayım işlemleri için ilgili ilçe seçim yetkilisine iletiliyor.

NASA, oyların gizliliğini ve bütünlüğünü korumak amacıyla sürecin sıkı güvenlik önlemlerine tabi olduğunu vurguluyor. Oy pusulası şifreleniyor ve içeriğini yalnızca astronot ile yetkili seçim görevlisi görebiliyor.

Öte yandan, Dünya dışından oy kullanmak son derece sıra dışı olsa da bu uygulamanın kendisi yeni değil. Bu gelenek, 1997 yılında Teksas Eyalet Meclisi’nin NASA astronotlarının yörüngedeyken ABD seçimlerinde oy kullanmalarına izin veren bir yasayı kabul etmesiyle başladı.

Astronotların oy kullandığı ISS, Dünya'dan yaklaşık 400 kilometre uzaklıkta bulunuyor.