AYTUNÇ ERKİN / NEFES
Sabah saat 5.
Gün ağarmadan tezgahlar kurulmaya başlar.
Üreticiden tüketiciye uygun fiyatlarla “iğneden ipliğe”, “sebzeden meyveye” ne ararsan bulduğun yerdeyim.
Saat sekiz gibi hazırdır pazarcılar.
“Gel ablacım, seç, ayır, almayan pişman oluyor, alan kendini şanslı hissediyor, gellllll’’, “Abla mücvere soğan al”, “Dalından yeni geldi” naralarını keyifle dinlediğiniz o pazarlardan “Her şeye zam geldi, her hafta farklı fiyat” isyanını duyduğunuz günlerden geçiyoruz.
BANA SORMA MEHMET ŞİMŞEK’E SOR
Geçen hafta 150 lira olan domatesin fiyatının bu hafta neden 250 lira olduğunu sorduğum pazarcı “Bana sorma Mehmet Şimşek’e sor” diye yanıt verdi. O sırada bir vatandaş, “Mazota bak mazota” diye hayıflandı.
Alışveriş yapan herkes dikkatli, arıyor!
Ne mi arıyor?
Sormayın; pazarda en uygun tezgahı, en ucuz tezgahı arıyor.
Dün… Türkiye’nin yaklaşık 300 bin noktasında kurulan pazarlardan İstanbul Erenköy pazarındaydım eşimle, her hafta olduğu gibi.
Kalabalıktı. “Seç al 50 lira” olan tişört/bluz tezgahının önünden geçmekte zorlandım diyebilirim.
Eşimi beklerken yanımdan yaşlı bir amca geçti ve sonra birden geri döndü. Elinde pazar aracı ve önünde “Yük taşınır” yazıyordu. Önce fotoğrafını çektim sonra yanına gittim.
Adı Sefer.
Kastamonulu.
“Emekli misin?” diye sordum, “Yok, iki ay önce rapor geldi, emekli olamazmışım” dedi. Neden? Sefer Amca anlattı: “İç hastalıklar raporum var bir de bacaklarda varis. Ama vermediler yine raporu. Zaten onlar hep almayı bilir. Yaşım 70 ve yıllardır yük taşıyorum. Her pazara gitmeye çalışıyorum.”
Merak ettim, günde ne kadar kazanabiliyor?
“Bazen siftah yapmadan eve dönüyorum. Bugün de daha siftahım yok! Hadi bana eyvallah” dedi ve müşterisini aramaya koyuldu.
O sırada dudaklarımdan şair Nail Abbas Sayar’ın “Pano” şiirindeki dizeleri döküldü:
Pazarların en kötüsü zan pazarı
Yolların en iyisi iz’an pazarı
Dünyada pazar çok; birisi kötü,
Yokluğa açılmış insan pazarı...
Tarkan Usta: Poşetleri geçen hafta 80 liradan bu hafta 150 liradan aldım
Tezgahları dolaşmaya devam ettim. Yufka, süt, ekmek satan Tarkan ustayla konuşuyorum. Poşetleri gösterdi ve geçen hafta 80 liradan aldığını bu haftaysa kilosunu150 liradan aldığını söyledi. Yufkanın tanesi 30 lira. O sırada yaşlı bir teyze yufkanın fiyatını sordu ve duyunca arkasına bakmadan gitti. Tarkan’ın tezgahından takı-boncuk satan Metin ustanın yanına geçtim. 10 yıldır pazarcılık yapıyor, emekli. İki haftadır ürün almadığını söyledi, çünkü her hafta farklı fiyat. Elindekilerle yetiniyor.
Balıkçı Murat ve Turan’ın isyanı: Her yıl öncekini aratıyor hamsiyi bile 100 liradan satamıyoruz!
Balıkçı tezgahındayım.
Et alamayanların sofrasını zenginleştirdiği tezgahtayım.
Balıkçı Murat’a “İşler nasıl” dediğimde, “Şükür” yanıtı verdi ama ekledi:
“Her yıl bir öncekini aratıyor.”
Yan taraftaki diğer balıkçı Turan Usta bağırmaya başladı: “ Nerede bu insanlar? Neden alış veriş yapmıyor? Hamsiyi bile yüz liradan satamıyoruz.”
