Hamaney'in cenazesinde Humeyni önlemleri: 37 yıl önceki kaos tekrarlanmasın diye harekete geçtiller

ABD-İsrail saldırılarında hayatını kaybeden İran'ın eski lideri Ali Hamaney için İran'ın başkenti Tahran’ın caddelerinde veda töreni düzenleniyor.

Sabahın erken saatlerinde başlayan törene bayrak ve posterlerle katılan milyonlarca İranlı, başkentte Demavend Caddesi'nden başlayarak İmam Hüseyin, İnkılap ve Azadi meydanlarını doldurdu.

Törene katılan bazı İranlılar gözyaşlarına hakim olamadı, caddeye konulan hoparlörlerden ağıtlar yükseldi.

Ayrıca bazı caddelerde İran’ın çeşitli bölgelerine özel yerel müzikler çalındı.
Tahran’daki törenlere yalnızca başkentte yaşayanlar değil ülkenin farklı şehirlerinden de katılım sağlandı.

Şehir dışından gelen bazı İranlılar parklarda çadır kurdu ve geceyi orada geçirdi.
Törende sık sık ABD ve İsrail aleyhine sloganlar atıldı, İranlıların matem rengi olarak nitelendirilen siyah kıyafetler giydikleri, bazılarının da yerel kıyafetlerle törene katıldığı görüldü.

Törenin gerçekleştirildiği caddelerde halka aşırı sıcaklardan etkilenmemeleri için su ve çeşitli içecekler ikram edilirken aynı zamanda kahvaltılık dağıtıldı.

Tören alanlarına çıkan birçok cadde trafiğe kapatılırken vatandaşlar alanlara ulaşabilmek için uzun yol katetmek zorunda kaldı. Bazı noktalarda oluşturulan ring seferleri ile yürümekte zorlanan vatandaşlar tören alanlarına taşındı.

Başkentin çeşitli noktalarına kurulan dev ekranlarda kentin farklı bölgelerinde bir araya gelen halkın görüntüleri yayımlandı.

Gerçekleştirilen geniş kapsamlı veda töreninin akşam saatlerine kadar devam etmesi bekleniyor. Hamaney ve ailesinin cenazeleri, İmam Rıza Türbesi şeklinde tasarlanan özel tırın içinde halkın arasında dolaştırıldı.

Hamaney için resmi devlet töreni, geçen hafta cuma günü Tahran'daki İmam Humeyni Musalla Camisi'nde gerçekleştirilmiş ve yaklaşık 100 ülkeden hükümet ve meclis başkanları, dışişleri bakanları ve hükümetlerin özel temsilcileri katılım sağlamıştı.

Hamaney için halkın katıldığı veda töreni ise cumartesi günü İmam Humeyni Musalla Camisi'nde gerçekleştirilmiş, pazar günü aynı yerde cenaze namazı kılınmıştı.

Hamaney’in naaşı, Tahran’daki son törenin ardından Kum kentine götürülecek ve yarın Kum’da da cenaze töreni düzenlenecek. Cenaze, daha sonra Irak’a götürülecek, Necef ve Kerbela kentlerinde de tören gerçekleştirilecek.

Hamaney’in naaşı, daha sonra Meşhed kentine getirilecek ve son tören 9 Temmuz Perşembe günü burada gerçekleştirilecek.

Bu arada Hamaney için düzenlenen törende, İran İslam Devrimi’nin ilk lideri olan ve 3 Haziran 1989 tarihinde hayatını kaybeden Ruhullah Humeyni’nin cenaze töreninde yaşananların tekrarlanmaması için geniş çaplı güvenlik önlemleri alındı.

Humeyni’nin vefatından sonra naaşı, vade töreni için 5 Haziran 1989 tarihinde Tahran Musallası’na getirilmiş ve burada cam bir korumanın içerisine yerleştirilen soğutucunun içerisine konulmuştu.

Humeyni’nin ilk cenaze namazı 6 Haziran’da Ayetullah Muhammed Rıza Gülpayegani tarafından kıldırılmış ve daha sonra cenazenin bir araç ile Tahran Musallasına 20 kilometre mesafedeki Beheşti Zehra mezarlığına götürülmesi kararlaştırılmıştı.

Ancak tabuta eşlik eden milyonlarca insanın yoğun ilgisi nedeniyle cenazeyi taşıyan araç kontrolden çıkarak ilerleyememiş ve halk tabuta erişme imkanı bulmuştu.

Kamyondan düşme tehlikesi olan tabuta ulaşan onlarca insan Humeyni’nin kefeninden bir parça koparabilmek için adete birbirleri ile yarışmış ve kefenin bir bölümü parçalanarak Humeyni’nin naaşı görünür hale gelmişti.

Yaşanan bu gelişmelerin üzerine cenaze törenini takip eden bir helikopter tabutun bulunduğu alana iniş yaparak cenazeyi almak zorunda kalmış ve cenaze ancak ertesi gün defnedilebilmişti.

İranlı yetkililer, cenaze törenlerine milyonlarca destekçinin katılmasını sağlamayı amaçlıyor. Bu kapsamda ulaşım, konaklama ve yemek organizasyonları hazırlanırken, savaşın ardından ayakta kalan İslam rejiminin gücünün sergilenmesi hedefleniyor.

Hamaney'in ölümü ve yerine oğlu Mücteba Hamaney'in ülkenin üçüncü dini lideri olarak geçmesi, İslam Cumhuriyeti'nin 47 yıllık tarihinde dönüm noktası olarak görülüyor. Saldırıda ağır yaralanan Mücteba Hamaney ise savaşın başlamasından bu yana kamuoyu önüne çıkmadı.

Saldırıda ölenler arasında Hamaney'in damadı, torunu, kızlarından biri ve Mücteba Hamaney'in eşi de bulunuyordu.

Törende bu isimlerin tabutları da Hamaney'in cenazesinin yanında yer alıyor.

Uzun yıllardır uygulanan yaptırımlar nedeniyle ekonomik sıkıntılar yaşayan ve 1979 İslam Devrimi sonrasında uygulanan baskıcı yönetimden rahatsız olan çok sayıda İranlının rejime yönelik hoşnutsuzluğunun arttığı ifade ediliyor.