ABD ve İran arasında yapılan ateşkes anlaşması sonrası Hürmüz Boğazı'nda bir ilk yaşandığı belirtildi.
Axios muhabiri Barak Ravid’in X platformundaki paylaşımına göre, ABD Donanması’na ait bazı gemiler bugün Hürmüz Boğazı’ndan geçti.
ABD’li yetkililere dayandırılan haberde, söz konusu geçişin İran ile koordineli yapılmadığı belirtildi.
İRAN YALANLADI
İran ise bu haberi reddetti. Devlet televizyonuna konuşan İranlı üst düzey bir yetkili, ABD askeri gemilerinin Hürmüz'den geçmediğini söyledi.
İranlı bir askeri yetkili ise uyarı üzerine ABD gemisinin geri döndüğünü kaydetti. Devlet televizyonuna göre İran, ABD donanmasına, Hürmüz Boğazı'nı geçmeye çalışması halinde gemiyi 30 dakika içinde vuracağı uyarısında bulundu.
İRAN'DAN "30 DAKİKA İÇİNDE HEDEF ALINACAK" UYARISI
İran basınında yer alan haberlerde ise, ABD’ye ait bir destroyer Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki (BAE) Fujairah Limanı’ndan hareket ederek Hürmüz Boğazı’na yöneldiği, İran Silahlı Kuvvetleri’nin ise geminin hareketini anlık olarak izleyerek müdahalede bulunduğu belirtildi.
Haberlere göre İran tarafı, gelişmeyi Pakistan’daki müzakere heyetine iletti, İran heyeti de konuyu Pakistan aracılığıyla ABD tarafına aktardı. Aynı süreçte İran Silahlı Kuvvetleri tarafından söz konusu ABD destroyerine Hürmüz Boğazı’na yaklaşması halinde hedef alınacağı yönünde uyarı yapıldığı, Pakistan aracılığıyla ABD’ye de "hareketin devam etmesi halinde 30 dakika içinde hedef alınacağı ve müzakerelerin zarar göreceği" mesajının iletildiği ifade edildi.
Yapılan uyarıların ardından ABD destroyerine durma talimatı verildiği ve geminin geri çekildiği öne sürüldü.
CENTCOM: MAYIN TEMİZLEME OPERASYONU BAŞLADI
Müzakereler sürerken ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), İran tarafından döşendiği belirtilen mayınların temizlenmesi amacıyla Hürmüz Boğazı’nda iki savaş gemisinin katılımıyla mayın temizleme hazırlıklarına başladığını duyurdu.
Komutanlığın X hesabından "ABD Kuvvetleri Hürmüz Boğazı'nda Mayın Temizleme Operasyonuna Başladı" başlığıyla yapılan paylaşımda şu ifadelere yer verildi:
"ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) 11 Nisan’da Hürmüz Boğazı’nda mayın temizleme çalışmalarına yönelik hazırlıklara başladı.
USS Frank E. Peterson (DDG 121) ve USS Michael Murphy (DDG 112), İran Devrim Muhafızları tarafından döşendiği belirtilen mayınların temizlenmesini amaçlayan görev kapsamında boğazdan geçerek Arap Körfezi’nde operasyon gerçekleştirdi.
CENTCOM Komutanı Brad Cooper, yeni bir geçiş yolu oluşturma sürecinin başlatıldığını ve ticaretin güvenli şekilde sürmesi için bu hattın yakında denizcilik sektörüyle paylaşılacağını açıkladı.
Bölgesel ve küresel ticaret açısından kritik öneme sahip olan Hürmüz Boğazı’ndaki çalışmalara, su altı insansız araçlar dahil olmak üzere ek ABD unsurlarının da katılması planlanıyor."
TRUMP: MAYINLARI TEMİZLEMEYE BAŞLIYORUZ
Gelişmeler, ABD, İran ve Pakistan arasında İslamabad’da başlayan üst düzey üçlü barış görüşmeleriyle aynı zamana denk geldi.
ABD, dünya petrol ticareti için kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın ticari gemi trafiğine yeniden açılmasını istiyor.
Öte yandan İran’ın savaş sürecinde yerleştirdiği deniz mayınlarını bulmak ve temizlemekte zorlanması nedeniyle boğazın tamamen açılamadığına dair haberler gündem olmuştu.
ABD Başkanı Donald Trump da Hürmüz'deki mayınları temizlemeye başlayacaklarını söyledi. Sosyal medyada yeni bir mesaj paylaşan Trump, Hürmüz'e mayın döşeyen tüm İran gemilerinin batırıldığını belirtti.
Trump, NewsNation kanalına yaptığı açıklamada da Hürmüz Boğazı'nın çok da uzak olmayan bir gelecekte yeniden açılacağını tahmin ettiğini belirtti. İran'da sistemin çökmekte olduğunu savunan Trump, müzakerelerin iyi gitmemesi halinde ABD'nin yeniden harekete geçmeye hazır olduğunu söyledi.
GEMİ GEÇİŞİ HÂLÂ SINIRLI
Hürmüz'de ticari gemi trafiği hâlâ sınırlı seviyede bulunuyor.
Ateşkesin başlamasından bu yana yalnızca birkaç ticari gemi boğazdan geçiş yaptı. Bu sayı, savaş öncesinde günlük ortalama 130 geminin oldukça altında kaldı.
Ateşkese rağmen bölgede gerilim sürüyor. İsrail Cumartesi günü erken saatlerde Lübnan’a hava saldırıları düzenledi, Hezbollah ise İsrail’in kuzeyine roket atışlarını sürdürdü.
