İran-ABD savaşında Tahran'ın izlediği stratejiye dair çarpıcı bir haber New York Times gazetesinde yayınlandı.
Habere göre İran’ın Ürdün’de üç ABD askerinin ölümüne yol açan saldırıları, savaşın ilerleyen aylarında Tahran’ın ABD hava savunmasını aşmak için taktiklerini ne kadar hızlı geliştirdiğini ortaya koydu.
İran, geçen ay beş gün boyunca Ürdün’deki üç ABD üssüne insansız hava araçları ve füzelerle peş peşe saldırılar düzenledi. Amaç, güçlü Amerikan hava savunma sistemlerini aşmaktı.
İran, aniden rota değiştirebilen gelişmiş füzeler kullanarak ABD’nin savunma sistemlerini yoğun biçimde hedef aldı ve Washington’ı sınırlı sayıdaki Patriot önleyici füzelerini kullanmaya zorladı.
Saldırıların beşinci gününde İran hava savunmasını aşmayı başardı. 17 Temmuz’da bir füze, üslerden birindeki prefabrik konutlara isabet etti. Üç ABD askeri öldü, 100’den fazla asker yaralandı. Pentagon, Ürdün’deki saldırılarda çok sayıda askerin yaralandığını ve bazı uçakların hasar gördüğünü açıkladı.
'İRAN DENEYİM KAZANIYOR'
New York Times'ın haberine göre saldırılar, savaşın gidişatındaki iki önemli gelişmeyi ortaya koydu.
İlki, İran’ın giderek daha deneyimli bir rakibe dönüşmesi. Tahran, savaş ilerledikçe ABD hava savunma sistemlerini aşmanın yollarını öğrenirken çatışmanın alanını Orta Doğu’nun büyük bölümüne genişletti. Yemen’deki Husiler ve Irak’taki milis grupları da İran’ın yanında çatışmaya dahil oldu.
İkinci gelişme ise Pentagon’un önleyici füze stoklarının hızla azalması. New York Times’ın görüştüğü kaynaklara göre ABD, savaş sırasında 1500’den fazla Patriot önleyici füzesi kullandı ve elinde 1700’den az füze kaldı. ABD, 2025 yılının tamamında yaklaşık 600 Patriot üretti.
Bu durum, ABD’nin mevcut savaşta kullandığı mühimmatın yerine yenilerini koyma hızının, tüketim hızının gerisinde kalabileceği endişesini artırıyor.
RUS TAKTİKLERİNİ İNCELİYORLAR
İran’ın taktiklerini geliştirirken Ukrayna savaşından da ders çıkardığı belirtiliyor.
Rusya, Ukrayna’da hava savunmasını şaşırtmak amacıyla balistik ve seyir füzelerini birlikte kullanıyor, ardından insansız hava araçları gönderiyor.
Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi’nden Seth G. Jones, İran’ın da füze ve İHA’ları birlikte kullanarak ABD’nin farklı bölgelerdeki hava savunmasını zorladığını söyledi.
Geçen ay Ürdün’deki saldırıların en yoğun olduğu günlerden birinde ABD güçlerinin yaklaşık 50 Patriot füzesi kullandığı ve her bir füzenin yaklaşık 4 milyon dolara mal olduğu belirtildi.
İran uzmanlarına göre Tahran, çatışmanın kısa süreceği yönündeki ABD beklentisinden yararlandı. Johns Hopkins Üniversitesi’nden Vali Nasr, İran yönetiminin savaşın başından beri hazırlandığını, Haziran 2025’teki 12 günlük savaş sırasında İsrail ve ABD’nin İran’ın füze ve İHA saldırılarını durdurmak için ne kadar hızlı önleyici füze tükettiğini gördüğünü aktardı.
Yemen’deki Husilerin geçen ay savaşa dahil olması, uzmanlara göre İran’ın ABD ve müttefiklerini farklı yönlerden gelen hava saldırılarına karşı savunma yapmak zorunda bırakma stratejisinin bir parçası.
İran’ın hava savunmasını aşabildiğini göstermesi ve ABD’nin pahalı Patriot füzelerini hızla tüketmesi, savaşın yalnızca askeri güçle değil, mühimmat üretim kapasitesi ve uzun süreli çatışmayı sürdürme kabiliyetiyle de şekilleneceğini ortaya koyuyor.
