İsveç'in Gotland Adası'nda askeri tesislerin genişletilmesi öncesinde gerçekleştirilen arkeolojik kazılar, yaklaşık bin 600 yıllık bir hazineyi gün yüzüne çıkardı. Tofta bölgesindeki eski bir çiftlik yerleşiminde 45 Roma gümüş sikkesi ve altın parmak yüzüğü bulundu. MS 450 yıllarında toprağa gömüldüğü değerlendirilen hazinenin maddi değeri henüz açıklanmadı. Ancak keşif, tarihî açıdan önemli buluntular arasında gösteriliyor.
METAL DEDEKTÖRÜ SİNYAL VERDİ, HAZİNE ORTAYA ÇIKTI
Keşif, Gotland Alayı'nın askeri tesislerini genişletmek amacıyla belirlenen arazide yapılan arkeolojik incelemeler sırasında gerçekleşti. Gotland Müzesi ve Arendus arkeoloji şirketinin yürüttüğü çalışmalarda daha önce eski bir çiftliğe ait yapı kalıntıları tespit edilmişti. Kazı ekibi, yapı temellerinin çevresinde metal dedektörüyle son kontrolleri yaparken dikkat çekici bir sinyal aldı. Toprağın altından çıkarılan ilk sikkenin üzerinde Roma İmparatoru Antoninus Pius'un portresi görüldü. Aynı noktada sürdürülen çalışmalar sonucunda 45 gümüş sikke ve bir altın yüzük bulundu.
BEŞ İMPARATORUN PORTRESİ SİKKELERDE YER ALIYOR
Bulunan paraların MS 98 ile 192 yılları arasında basıldığı belirlendi. Sikkelerde Trajan, Hadrian, Antoninus Pius, Marcus Aurelius ve Commodus'un yanı sıra dört Roma imparatoriçesinin tasvirleri bulunuyor. Uzmanlara göre paralar basıldıkları dönemden çok sonra Gotland Adası'na ulaştı. Dördüncü yüzyılda bölgeye getirilen sikkelerin ticarette kullanılmaya devam ettiği düşünülüyor. Altın yüzüğün biçimi ise beşinci yüzyılın ortalarına tarihlenen örneklerle benzerlik gösteriyor.
HAZİNENİN PİYASA DEĞERİ NE KADAR?
Keşfin ardından en çok merak edilen konulardan biri de bulunan altın ve gümüşlerin bugünkü değerinin ne kadar olduğu oldu. Ancak İsveçli yetkililer tarafından hazinenin resmî piyasa veya müzayede değeri açıklanmadı. 3 Kasım 2026 tarihli uluslararası değerli metal fiyatları üzerinden yapılan yaklaşık hesaplamada, 45 sikkenin yalnızca gümüş karşılığının 170-205 dolar civarında olabileceği değerlendiriliyor. Bu hesaplama, sikkelerin tahmini ağırlık ve gümüş oranlarına dayanıyor. Altın yüzüğün ağırlığı ve ayarı bilinmediğinden toplam metal değeri hesaplanamıyor. Üstelik antik paraların koleksiyon değeri, tarihî önemi ve nadirliği nedeniyle metal karşılığından farklı olabilir. Bu nedenle hazinenin gerçek satış değerine ilişkin kesin bir rakam vermek mümkün değil.
İKİ SİKKENİN SAHTE OLMASI ŞAŞIRTTI
Keşfin en ilginç ayrıntılarından biri, bulunan 45 paranın ikisinin antik dönemde üretilmiş sahte sikke olduğunun düşünülmesi oldu. Bu paraların bugünkü Ukrayna topraklarında üretilmiş olabileceği belirtiliyor. Arkeologlar ayrıca aynı askerî arazi içerisinde yaklaşık 2 bin yıllık olduğu değerlendirilen dokuz mezar da tespit etti. Çiftlik yerleşiminin 6. yüzyılın başlarında terk edilmiş olabileceği düşünülüyor. Hazinenin neden toprağa gömüldüğü ve sahibinin neden geri dönerek paraları almadığı ise henüz kesinlik kazanmadı.
