TBMM Genel Kurulu’nda, "Tapu Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi" ile site aidatlarındaki keyfi artışlara sınırlama getirilirken, belediyelerin şirket kurma ve ortaklık işlemlerini Cumhurbaşkanı onayına bağlayan düzenleme kabul edildi.
Riskli yapıların ve alanların dönüştürülmesi, tapu, imar, çevre, kooperatifler, TOKİ, kadastro ve yapı denetimi başta olmak üzere çok sayıda alan ile Anayasa Mahkemesi kararları sonrası oluşan hukuki boşlukların giderilmesini düzenleyen "Tapu Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi", TBMM Genel Kurulu'nda 241 kabul ve 63 ret oyu ile kabul edildi.
31 maddeden oluşan kanun teklifinde, yangın güvenliği denetimleri, kaçak yapılaşmayla mücadele, kadastro ve tapu düzeltmeleri, belediye şirketleri, Hazine taşınmazlarının değerlendirilmesi, afet sonrası yeniden inşa süreci, çevre ve iklim politikaları ile Anayasa Mahkemesi iptalleri sonrası personel düzenlemelerine ilişkin kapsamlı değişiklikler yer aldı.
Teklifin görüşmeleri esnasında, Türkiye'nin bu sene ev sahipliğini üstlendiği Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 31. Taraflar Konferansı (COP31) ile ilgili vergi istisnalarını düzenleyen geçici madde de eklendi.
Taşınmaz değerleme verileri Tapu ve Kadastro’ya elektronik ortamda aktarılacak
Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü bünyesinde kurulan Taşınmaz Değerleme Dairesi Başkanlığı kapsamında, SPK ve BDDK tarafından yetkilendirilmiş değerleme kuruluşlarının hazırladığı değerleme raporlarındaki verilerin, elektronik ortamda Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne gönderilmesi zorunlu hale getirildi. Düzenlemeyle, değer haritalarının güncel tutulması, kamulaştırma ve toplulaştırma gibi işlemlerde sağlıklı veri kullanımı sağlanması ve kamu giderlerinin azaltılması amaçlandı.
TOKİ sosyal konut projelerine damga vergisi istisnası
Düzenlemeyle, TOKİ tarafından sosyal konut ve konutla birlikte ihale edilen yapım işlerinde, 31 Aralık 2027’ye kadar geçerli olmak üzere damga vergisi istisnası da getirilerek, orta ve alt gelir grubuna yönelik konutların daha uygun maliyetlerle üretilmesi hedeflendi.
Site aidatlarında keyfi artışa sınırlama
Teklifle, site yöneticilerinin, kat maliklerinden toplayacağı avans niteliğindeki aidatların kat malikleri kurulunun onayına tabi olması sağlandı.
Kat Mülkiyeti Kanunu’nda yapılan bir diğer düzenlemeyle, aidat ve avans miktarlarının belirlenmesinde kat malikleri kurulunun yetkisi güçlendirilirken, yöneticilerin keyfi uygulamalarına karşı maliklerin korunması da hedeflendi.
Yapı kooperatiflerinde erken tapu devrine son
Teklifte yapılan düzenlemeyle, yapı kooperatiflerinin, son konut tamamlanmadan ve kesin maliyet hesaplanmadan ortaklara tapu devri yapması engellendi. . Düzenleme ile kooperatif üyelerinin mağduriyet yaşamasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Bir başka düzenlemede, TOKİ’nin taşınmaz satışlarına ilişkin başvuru ve sözleşmelerin elektronik ortamda ve uzaktan kimlik doğrulamayla yapılabilmesi sağlandı. Ayrıca TOKİ’ye, mirasçılık belgesini doğrudan mahkeme veya noterden talep etme yetkisi de verildi.
Sosyal konut alanlarında acele kamulaştırma yolu açılıyor
Teklifte yer alan düzenlemede, sosyal konut projelerinin hızlandırılması amacıyla, belirlenen sosyal konut alanlarında bulunan taşınmazlar için devir veya acele kamulaştırma kararı alınabilecek.
Yangın güvenliği eksikliklerinin giderilmesinde süre sınırı getiriliyor
Yangın güvenliğine yönelik periyodik kontrollerde tespit edilen eksikliklerin niteliğine göre idareler tarafından verilecek sürenin üst sınırı teklifte birlikte yeniden belirlendi. Buna göre, konut tipi binalarda kullanımın tamamen engellenmesinin mümkün olmaması ve belediyeler arasında farklı uygulamaların önüne geçilmesi amaçlanırken, eksikliklerin giderilmesi için ruhsat gerekmesi halinde uygulanacak usul de netleştirildi.
Yapı sınıfı tereddütleri gideriliyor, yaptırımlar genişletiliyor
3194 sayılı İmar Kanunu’nun 42’nci maddesinde açıkça yer almayan yapı gruplarında hangi yapı sınıfı ve grubunun esas alınacağı teklifte düzenlemeyle kapsamı belirlendi. Ayrıca yangın güvenlik uzmanları ile enerji kimlik belgesi uzmanları için idari yaptırımlar da teklifte düzenlendi. Sahte belgeyle alınan müteahhitlik sınıflandırma belgesiyle başlanan yapıların ruhsatının iptal edilmesi ve belge numarasının 5 yıl süreyle geçersiz sayılması hüküm altına alınırken, kaçak yapılaşmayla mücadele kapsamında ruhsatsız yapılara hazır beton verilmesine idari yaptırım getirildi.
Tapu kadastroda "yanılma sınırı" tanımı yapılıyor
Kadastro ve tapu paftalarında, eski ölçüm teknikleriyle belirlenen alanlar ile güncel teknolojilerle hesaplanan alanlar arasındaki farklara ilişkin "yanılma sınırı (tecviz)" tanımı yapıldı. Yanılma sınırı dışındaki farkların hata sayılarak resen düzeltilmesi, sınır içindeki farkların ise olaya özgü düzeltilmesi öngörülürken, tapu düzeltmelerinde bilimsel ve hukuki standart getirildi.
Belediye şirketleri için Cumhurbaşkanı onayı şartı genişletiliyor
Teklifteki bir diğer düzenlemeyle, belediyeler ve bağlı kuruluşların dolaylı veya bedelsiz şekilde şirket edinmesi, şirket kurması ya da kooperatiflere ortak olması Cumhurbaşkanı onayına bağlandı.
Atıl Hazine taşınmazları kentsel dönüşüm ve sosyal konut için kullanılacak
Kentsel dönüşüm, sosyal konut ve kamu yatırımlarına kaynak yaratmayı amaçlanan düzenlemeyle, tahsis amacı sona eren veya atıl kalan Hazine taşınmazlarının tahsislerinin kaldırılması, Hazine adına tescili ve bedelsiz devri Bakanlık kararıyla yapılabilecek. Bu taşınmazlardan elde edilecek gelirin yüzde 40’ı değerlendirmeyi yapan idareye, yüzde 60’ı ise ilgili kamu kurumlarına aktarılacak.
Depremzedelere verilen hibe ve krediler korunuyor
Kahramanmaraş merkezli 6 Şubat depremlerinde bölgedeki hak sahiplerine verilen hibe ve kredilerin haczedilememesi, teslim edilen konutların iade edilerek kamu stokuna dönmesinin engellenmesi düzenlendi. Buna göre, AFAD eliyle yapılan inşaatlar ile hibe-kredi destekli yapımlar arasındaki fark netleştirildi.