İLKAY AKKAYA / NEFES
Bankadaki para yetmedi, borç iki katına çıktı. Ekonomi krediyle bile nefes alamaz hale geldi. Türkiye’de bankacılık sistemine ilişkin son veriler, kredi-mevduat dengesinin giderek açıldığını ortaya koyuyor. Bankacılık Denetleme ve Düzenleme Kurumu (BDDK) verilerine göre; toplam nakdi kredilerin toplam mevduata oranı yüzde 134 seviyesine ulaşmış durumda. Bu tablo, bankaların topladıkları her 100 liralık mevduata karşılık yaklaşık 134 lira kredi kullandırdığını gösteriyor. Daha çarpıcı olan ise bazı illerde bu dengenin tamamen tersine dönmüş olması. Verilere göre Gaziantep’te kredi-mevduat oranı yüzde 281’e çıkarken, Kilis’te yüzde 216, Şanlıurfa’da yüzde 213, Kahramanmaraş’ta yüzde 212 ve Hakkari’de yüzde 203 seviyelerinde çıkmış durumda. Bu oranlar sistemin daha fazla borç temelli bir yapıya kaydığının da göstergesi oldu. Özellikle depremin vurduğu sanayi ve ticaretin yoğun olduğu illerde yüksek kredi talebinde de artış görülüyor. Yüksek faiz ortamına rağmen kredi talebinin güçlü kalması, şirketlerin ve vatandaşların nakit akışını çevirebilmek için borçlanmaya mecbur kaldığını da ortaya koyuyor. Özellikle işletme sermayesi ihtiyacı artan KOBİ’ler krediye daha bağımlı hale gelirken, bireysel tarafta kredi kartı ve ihtiyaç kredilerindeki yükseliş dikkat çekiyor.
Verilere göre toplam nakdi kredilerde en yüksek hacim üç büyük ilde yoğunlaştı. İstanbul 8.6 trilyon TL ile açık ara ilk sırada yer alırken, Ankara 3.4 trilyon TL ile ikinci, İzmir ise 1.3 trilyon TL ile üçüncü sırada bulunuyor.
