Abu Dabi’de tüm vücudunu kaplayan kurdeşen şikayetiyle doktora başvuran bir hasta, Kaliforniya’da yaşamı tehdit eden alerjik reaksiyon nedeniyle hastaneye kaldırılan bir kişi ve Teksas’ta düzenli spor yapan, sağlıklı görünen bir erkekte hızla yükselen kan şekeri…
Dünyanın farklı bölgelerinde uzun yaşam ve sağlıklı yaş alma alanında çalışan doktorlar, son dönemde enjekte edilebilir peptidlere yönelik ilginin arttığını, buna bağlı sağlık sorunlarıyla daha sık karşılaştıklarını söylüyor.
Peptidler, amino asitlerden oluşan kısa zincirler olarak tanımlanıyor. Vücutta doğal olarak binlerce peptid bulunuyor. İnsülin gibi bazı hormonlar da peptid yapısında. Bazıları kas gelişiminde, bazıları iyileşme süreçlerinde rol oynuyor. Ancak uzmanlara göre enjekte edilen peptidlerin daha hızlı yağ yakımı, kas artışı, cilt ve saç görünümünde iyileşme ya da yara iyileşmesini hızlandırma gibi iddiaları çoğu zaman yeterli klinik kanıtla desteklenmiyor.
SOSYAL MEDYA ETKİSİYLE KULLANIM ARTIYOR
Doktorlar, sosyal medya fenomenleri, podcast yayıncıları ve çevrim içi platformlarda yapılan paylaşımların peptid kullanımını artırdığını belirtiyor. Bazı kullanıcıların doktor kontrolü olmadan, internetten veya tanıdıkları kişilerden temin ettikleri maddeleri enjekte ettiği ifade ediliyor.
Uzmanlara göre peptidlerin “doğal” ve “güvenli” olarak pazarlanması, risk algısını azaltıyor. Ancak bu maddelerin hormonlar ve metabolizma üzerinde etkili olabildiği, özellikle birden fazla peptidin aynı anda kullanıldığı “peptid kombinasyonlarının” insanlarda yeterince araştırılmadığı vurgulanıyor.
DOKTORLAR ALERJİ VE HORMON BOZUKLUKLARINA DİKKAT ÇEKİYOR
Business Insider'a konuşan Abu Dabi’deki Institute for Healthier Living kliniğinden Dr. Nicole Sirotin, tüm vücudu kaplayan kurdeşen vakasının evde yapılan peptid enjeksiyonuyla bağlantılı olduğunu belirlediklerini söyledi. Sirotin, bu tür bağışıklık reaksiyonlarının kullanıcılar tarafından peptidlerle ilişkilendirilmeyebileceğini belirtti.
Teksas’ta Magnolia Functional Wellness’ın medikal direktörü Dr. Farhan Abdullah ise son bir yılda orta yaşa yaklaşan beyaz yakalılar, ev kadınları ve farklı hasta gruplarında peptidlere yönelik ilginin arttığını söyledi. Abdullah, genç ve fit bir hastasında büyüme hormonu uyarıcı bir peptid kullanımı sonrası erken insülin direnci geliştiğini anlattı.
Kaliforniya Newport Beach’te Blue Coast Longevity kliniğini yöneten Dr. Meena Verma da hastalarından birinin peptid enjeksiyonu sonrası ağır alerjik reaksiyon geçirerek aynı gece hastaneye kaldırıldığını aktardı. Verma, hastaların peptidleri nereden temin ettiğinin büyük bir sorun olduğunu vurguladı.
KONTROLSÜZ KULLANIM ENDİŞE YARATIYOR
Bazı doktorlar peptid kullanımına tamamen karşı olmadıklarını, ancak bu maddelerin yalnızca kontrollü koşullarda ve güvenilir kaynaklardan temin edilerek kullanılması gerektiğini belirtiyor.
Beverly Hills’te plastik cerrah olarak görev yapan Dr. Lisa Cassileth, ameliyat sonrası iyileşme sürecindeki bazı hastalarında kısa süreli peptid tedavisi kullandığını söyledi. Ancak Cassileth, bu maddelerin sürekli kullanılmasını veya internet üzerinden temin edilmesini önermediğini belirtti.
Cassileth, peptidlerin “bir başka ilaç” gibi değerlendirilmesi gerektiğini ifade ederek, doğru kullanımın öğrenilmesi gerektiğini söyledi. Uzun süreli ve yüksek dozlu kullanımın etkilerine ilişkin yeterli bilgi olmadığını vurguladı.
“ARAŞTIRMA AMAÇLI” ÜRÜNLER İNSAN KULLANIMINA UYGUN OLMAYABİLİR
Haberde, internet üzerinden “yalnızca araştırma amaçlı” ibaresiyle satılan bazı peptidlerin insan kullanımı için onaylı veya denetimli olmadığına dikkat çekiliyor. Uzmanlar, bu ürünlerde doz, saflık, içerik ve kontaminasyon risklerinin önemli sorunlar oluşturabileceğini belirtiyor.
Bazı doktorlar, izinsiz peptidlerin alerjik reaksiyonlara, hormonal dengesizliklere, kan şekeri sorunlarına ve organ hasarı riskine yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
GLP-1 İÇİN AYRI BİR PARANTEZ AÇILIYOR
Uzmanların üzerinde uzlaştığı peptid gruplarından biri ise GLP-1 temelli ilaçlar. Ozempic ve Wegovy gibi reçeteli ilaçların temelinde yer alan GLP-1’in açlık ve kan şekeri düzenlenmesinde rol oynayan bir peptid olduğu belirtiliyor.
San Francisco’daki Private Medical’da görev yapan Dr. Nima Afshar, hastalarının büyük bölümünün GLP-1 ilaçlarını sorduğunu, bu ilaçların kanıta dayalı olduğunu düşündüklerini söyledi. Ancak Afshar, enerji artışı, kas kütlesi veya libido gibi gerekçelerle genel peptid kullanımını önermediğini ifade etti.
Şanghay ve Tel Aviv’de sağlıklı yaş alma alanında çalışan Dr. Evelyne Bischof da peptid kullanımına tamamen karşı olmadığını, ancak hastalarının yalnızca FDA onaylı peptidleri ve güvenilir sağlayıcılardan temin edilen ürünleri kullandığını söyledi.
UZMANLARDAN “KENDİ KENDİNE DENEY” UYARISI
Uzmanlara göre peptidlerin gelecekte tıpta daha geniş kullanım alanları olabilir. Ancak bunun için insan çalışmalarına, düzenlemelere ve güvenilir üretim süreçlerine ihtiyaç bulunuyor.
Dr. Andrea Maier, peptidlerin yaşlanma süreci üzerinde etkili olabileceğine dair beklentilerin bulunduğunu ancak bunun iyi araştırılması ve çok iyi düzenlenmiş koşullarda uygulanması gerektiğini söyledi.
Dr. Nicole Sirotin ise bilim insanlarının peptidlere değil, “araştırma düzeyindeki rastgele moleküllerle kendi kendine deney yapılmasına” karşı olduğunu belirtti. Sirotin, daha sağlıklı olmak isteyen kişilerin kontrolsüz ürünlerle karaciğer veya böbrek hasarı gibi geri dönüşü zor risklerle karşılaşabileceği uyarısında bulundu.