Maliye, yabancı ve kurumsal yatırımcıların özellikle para piyasası fonlarında yoğunlaşan kısa vadeli sermaye hareketlerini mercek altına aldı. Bu fonlara yönelen ‘sıcak paranın’ uzun vadeli olması amacıyla vergilendirme dahil çeşitli seçenekler üzerinde çalışıyor.
Merkezi Kayıt Kuruluşu’nun verilerine göre, temmuzda para piyasası fonlarının (PPF) büyüklüğü 1.84 trilyon TL’ye ulaştı. Bu rakam aylık bazda yüzde 8.88, yıllık bazda ise yüzde 70’in üzerinde bir büyümeye işaret ediyor. 3 milyonun üzerinde yatırımcısı bulunan PPF’lerdeki kısa vadeli sermaye hareketleri ve fonlara yönelen sıcak para Maliye’nin radarına girdi. Düzenleyiciler fonlarda kurumsal yatırımcıların artan ağırlığı, menşei ve sermayenin büyüklüğü konusunda çalışmalar yürütüyor. Uzmanlara göre ise düzenlemenin temelinde MSCI’nın (Morgan Stanley Capital International) haziran ortasından beri Türkiye’ye dönük şeffaflık çağrıları yatıyor. Uzmanlar, düzenlemedeki temel odağın kısa vadeli ve hızlı giriş-çıkış yapan şeffaf olmayan sermaye hareketleri olduğunu belirtiliyor.
PROBLEM VARDI
Ekonomist Prof. Sadi Uzunoğlu, kısa vadeli para girişinin şiştiği konusunda uyararak, PPF’lerin içindeki enstrümanlarda da problemler olduğunu, konunun da buraya dayandığını söyledi.
Uzunoğlu, getirilerdeki oynaklığın da önlem almayı gerektirdiğini anlatarak, “Fonlar son dönemlerde bankaların dışına çıktı. Büyük çaptaki satışların manipülatif mi, spekülatif mi olduğunun incelenmesi bile zorlaşmıştı” ifadelerini kullandı.
Vergi yüksek olursa çıkış olur
Mevcut uygulamada, Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 67’inci maddesi kapsamında bu fonlardan elde edilen gelirler bireysel yatırımcılarda yüzde 17.5 stopaja tabi tutuluyor. Kurumsal yatırımcılar açısından ise stopaj uygulanmıyor. Deriva Danışmanlık Kurucu Ortağı Dr. Tolga Uysal,”Yabancı yatırımcıların vergi ödemediği biliniyor. Yeni adımla düzenleyici otoriteler yabancı fonların karlarından vergi almayı amaçlıyor olabilir. Olası yüksek oranlı bir vergi yabancı fonların çıkışına yol açabilir. Vergi uyarlamasının uzun vadeye yayılması gerekir” dedi.
