Apartman ve site girişlerinde kapı önüne bırakılan ayakkabılar, komşular arasında tartışmalara neden olabiliyor. Ortak alanların kullanımı ve yangın güvenliği açısından sorun oluşturabilen bu durum karşısında apartman yönetimleri müdahalede bulunabiliyor. Ancak yönetimin hangi koşullarda işlem yapabileceği, kat mülkiyeti kuralları ve binanın yönetim planıyla yakından ilgili.
KAPI ÖNÜNE AYAKKABI KOYMAK NEDEN SORUN OLUYOR?
Apartman koridorları, merdivenler ve kat sahanlıkları ortak kullanım alanları arasında yer alıyor. Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 4. maddesi, koridor ve merdivenleri ortak yer olarak tanımlıyor. Bu alanlara kişisel eşya bırakılması, diğer sakinlerin ortak alanlardan yararlanma hakkını kısıtlayabiliyor. Kanunun 18. maddesi ise kat maliklerinin hem kendi bağımsız bölümlerini hem de ortak alanları kullanırken komşularını rahatsız etmemelerini ve yönetim planına uymalarını zorunlu kılıyor. Bu yükümlülük kiracılar için de geçerli. Dolayısıyla kapı önüne bırakılan ayakkabıların yalnızca görüntü kirliliği oluşturması değil, geçişi zorlaştırması veya komşuları rahatsız etmesi de hukuki açıdan önem taşıyor.
YARGITAY'DAN AYAKKABILIK KARARI
Yargıtay, 2022 yılında apartmanların ortak alanlarında bulunan ayakkabılıkların kaldırılmasına ilişkin bir kararı onadı. Kararda, merdiven boşluğuna yerleştirilen ayakkabılığın ortak alanın amacı dışında kullanılmasına neden olduğu değerlendirmesi öne çıktı.
Bu karar, apartman ve sitelerde kapıların önüne ayakkabı veya ayakkabılık koyanlar açısından önemli bir hukuki dayanak oluşturuyor. Ancak her olayın kendi koşulları içinde değerlendirilmesi gerekiyor.
APARTMAN VE SİTE YÖNETİMİ HANGİ DURUMLARDA MÜDAHALE EDEBİLİR?
Apartman ve site yönetimi, ortak alanların düzenli ve güvenli kullanımını sağlamakla yükümlü. Yönetim planında kapı önlerine eşya bırakılmasını yasaklayan bir hüküm bulunması veya kat malikleri kurulunun bu yönde karar alması halinde yönetim, kurala aykırı davranan sakinlerden eşyalarını kaldırmalarını isteyebilir.
Özellikle şu durumlarda müdahale gündeme gelebilir:
Ayakkabıların koridorda geçişi daraltması
Daire kapılarının açılmasını engellemesi
Yangın çıkışlarına veya kaçış yollarına engel oluşturması
Ortak alanın sürekli olarak kişisel kullanım için işgal edilmesi
Komşuların kullanım hakkını veya huzurunu olumsuz etkilemesi
Yönetimin müdahalesi öncelikle uyarı ve kurallara uyulmasının talep edilmesi şeklinde olabilir. Uyarılara rağmen sorun devam ederse hukuki süreç gündeme gelebilir.
PARA CEZASI UYGULANABİLİR Mİ?
Apartman ve site yönetiminin doğrudan ve keyfî biçimde para cezası kesmesi mümkün değildir. Para cezası uygulanıp uygulanamayacağı, yönetim planındaki hükümlere ve ilgili kararların hukuka uygunluğuna bağlıdır. Ortak alanın işgal edilmesi veya kullanım hakkının ihlal edilmesi durumunda kat malikleri, müdahalenin önlenmesi için sulh hukuk mahkemesine başvurabilir. Uyuşmazlıkların çözümünde arabuluculuk şartı da dikkate alınmalıdır.
YANGIN GÜVENLİĞİ DE GÖZ ARDI EDİLMEMELİ
Kapı önlerine bırakılan eşyalar, özellikle dar koridorlarda ve merdiven boşluklarında acil durumlarda risk oluşturabilir. Yangın sırasında kaçış yollarının açık tutulması, bina sakinlerinin güvenli biçimde tahliye edilebilmesi açısından önem taşıyor. Bu nedenle ayakkabıların geçişi engellemediği düşünülse bile ortak alanların kullanımına ilişkin kurallara uyulması gerekiyor.