UEFA İcra Komitesi, 2028 ve 2029 yıllarında düzenlenecek kulüp turnuvalarının final şehirlerini belirledi. Buna göre 2029 UEFA Avrupa Ligi finali, yapımı süren Sırbistan Ulusal Stadyumu'nda oynanacak.
Türkiye'nin adaylığı ise Ankara 19 Mayıs Stadyumu üzerinden yapılmıştı. UEFA'nın daha önce açıkladığı adaylık listesinde 2029 Avrupa Ligi finali için Ankara'nın yanı sıra Fransa, İtalya, Romanya ve Sırbistan'dan şehir ve stadyumlar bulunuyordu.
Belgrad kararının zamanlaması, Sırbistan futbolunda Ratko Mladić'in ölümünün ardından yaşanan tribün olayları ve UEFA'nın Kızılyıldız'a uyguladığı yaptırımlar nedeniyle ayrıca tartışma konusu oldu.
KIZILYILDIZ'A 90 BİN EURO CEZA VERİLDİ
Bosnalı Sırpların eski askerî lideri Ratko Mladić, 27 Ağustos 2026'da Lahey'de hayatını kaybetti. Mladić, Srebrenitsa'daki soykırım başta olmak üzere savaş sırasında işlenen suçlardaki rolü nedeniyle ömür boyu hapis cezası almıştı.
Aynı gün Kızılyıldız, UEFA Avrupa Ligi play-off turunda Viktoria Plzeň ile deplasmanda karşılaştı. Kızılyıldız taraftarları maç sırasında Mladić'i anan pankart ve tezahüratlarla gündeme geldi.
UEFA, olayların ardından Kızılyıldız'a toplam 90 bin euro para cezası verdi. Kulübün bir sonraki UEFA deplasman karşılaşması için taraftarlarına bilet satması da yasaklandı.
Sırbistan'daki tartışmalar ise bununla sınırlı kalmadı. Mladić'in cenazesi daha sonra Sırbistan'a hükümete ait uçakla getirildi. Uçakta Sırbistan Adalet Bakanı Nenad Vujić de yer aldı ve tabutun havalimanındaki naklinde Sırbistan ordusu mensupları görev yaptı.
BELGRAD DERBİSİNDE “PRAVAC POTOČARI” MESAJI
Mladić'in ölümünden günler sonra, 6 Eylül'de oynanan Kızılyıldız-Partizan derbisinde konu yeniden tribünlere taşındı.
Kızılyıldız taraftarlarının bulunduğu tribünde Mladić'in büyük bir görseli açıldı. Görselin altında Sırpça “Pravac Potočari”, Türkçesiyle “İstikamet Potoçari” ifadesi yer aldı.
Potočari, 1995'te Srebrenitsa'daki sivillerin sığındığı Birleşmiş Milletler üssünün bulunduğu bölgeydi. Mladić'in “Pravac Potočari” sözleri de Srebrenitsa'ya yönelik askerî harekâtla ilişkilendiriliyor.
Srebrenitsa'da 8 binden fazla Boşnak erkek ve çocuk öldürüldü. Uluslararası mahkemeler, burada yaşananları soykırım olarak hükme bağladı ve Mladić'i bu suçlardaki rolü nedeniyle mahkûm etti.
UEFA'NIN GEÇMİŞTE VERDİĞİ CEZALAR YENİDEN GÜNDEMDE
Belgrad kararının ardından UEFA ve FIFA'nın geçmişte siyasi veya ayrımcı nitelikte değerlendirilen davranışlara uyguladığı yaptırımlar da yeniden gündeme geldi.
Hırvat futbolcu Josip Šimunić, 2013'te Hırvatistan-İzlanda karşılaşmasının ardından Ustaşa rejimiyle ilişkilendirilen bir slogan nedeniyle FIFA tarafından 10 maçtan men edildi. Bu ceza nedeniyle Šimunić, 2014 Dünya Kupası'nda forma giyemedi.
EURO 2024'te ise Arnavutluk forması giyen Mirlind Daku, Hırvatistan karşılaşmasının ardından tribünlerle yaptığı tezahüratlar nedeniyle UEFA tarafından iki millî maçtan men edildi.
Türkiye Millî Takımı oyuncusu Merih Demiral da aynı turnuvada Avusturya karşısında yaptığı gol sevincindeki işaret nedeniyle UEFA'dan iki maç men cezası aldı.
Bu örnekler, Kızılyıldız'a verilen 90 bin Euro'luk para cezası ve deplasman bileti yasağının geçmiş yaptırımlarla karşılaştırılmasına neden oldu.
BENDTNER'E 2012'DE 100 BİN EURO CEZA VERİLMİŞTİ
UEFA'nın geçmişte verdiği mali cezalar arasında Nicklas Bendtner örneği de bulunuyor.
Danimarkalı futbolcu, EURO 2012'de Portekiz'e karşı attığı golün ardından şortunu indirerek iç çamaşırındaki bahis şirketi reklamını göstermişti. UEFA, Bendtner'e bir maç men ve 100 bin euro para cezası verdi.
2017'de Partizan da UEFA organizasyonlarında taraftarlarının ırkçı davranışları ve diğer tribün ihlalleri nedeniyle 130 bin euro para cezasına çarptırıldı. Sırp kulübüne ayrıca iki Avrupa kupası iç saha maçını seyircisiz oynama cezası verildi.
Aynı yıl Zenit taraftarlarının UEFA Avrupa Ligi'ndeki Vardar maçında Mladić'i destekleyen bir pankart açması da yaptırıma konu oldu. UEFA, Zenit'e 10 bin euro ceza verirken pankartın bulunduğu tribün bölümünün bir sonraki Avrupa kupası maçında kapatılmasına karar verdi.
Böylece 2017'de Mladić'i destekleyen bir pankart kısmi tribün kapatma cezasıyla sonuçlanırken, Kızılyıldız'ın 2026'daki vakasında para cezası ve deplasman bileti yasağı uygulandı.
BELGRAD'IN GÜVENLİK GEÇMİŞİNDE 2014 MAÇI DA BULUNUYOR
2029 finalinin Belgrad'a verilmesiyle birlikte şehirde daha önce yaşanan yüksek riskli futbol karşılaşmaları da yeniden hatırlandı.
Sırbistan ile Arnavutluk arasında 2014'te Belgrad'da oynanan EURO 2016 eleme maçı, sahaya giren kişiler ve futbolcular arasında yaşanan olaylar nedeniyle tamamlanamadı.
Karşılaşma sırasında stadyumun üzerinde Kosova'yı da içeren “Büyük Arnavutluk” haritasının bulunduğu bir bayrağı taşıyan drone uçtu. Sırbistanlı futbolcu Stefan Mitrović'in bayrağı indirmesinin ardından saha içinde ve tribünlerde olaylar çıktı.
Karşılaşma daha sonra tatil edildi. Bu maç, iki ülke arasındaki siyasi gerilimin futbol organizasyonlarının güvenliğine nasıl yansıyabileceğine ilişkin önemli örneklerden biri olarak kayıtlara geçti.

2029 AVRUPA LİGİ FİNALİ SIRBİSTAN ULUSAL STADYUMU'NDA
UEFA'nın açıkladığı takvime göre 2028 Avrupa Ligi finaline Bükreş'teki National Arena ev sahipliği yapacak. 2029 finali ise Belgrad'da yapımı devam eden Sırbistan Ulusal Stadyumu'nda düzenlenecek.
Ankara 19 Mayıs Stadyumu, 2029 finali için UEFA'ya bildirilen resmî adaylar arasında yer aldı ancak ev sahipliği Belgrad'a verildi.
Karar, özellikle Kızılyıldız taraftarlarının Mladić'in ölümünün ardından gerçekleştirdiği eylemler ve UEFA'nın uyguladığı yaptırımların geçmiş disiplin kararlarıyla karşılaştırılması nedeniyle tartışılmaya devam ediyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
