Avustralya hükümeti, ABD merkezli kimya şirketi 3M’e karşı büyük çaplı bir çevre kirliliği davası açtı.

Hükümet, 3M tarafından tedarik edilen yangın söndürme köpüklerinde bulunan PFAS maddelerinin çevresel kirliliğe yol açtığını belirterek şirketten 2 milyar Avustralya dolarından fazla tazminat talep ediyor. Bu tutar yaklaşık 1,43 milyar ABD dolarına denk geliyor.

AVUSTRALYA’NIN AÇTIĞI EN BÜYÜK DAVA

Minnesota merkezli 3M ve şirketin Avustralya’daki birimine karşı açılan davanın, Avustralya tarafından bugüne kadar açılan en büyük dava olduğu belirtildi.

Avustralya hükümetine göre tazminat talebi, kirliliğin geçmişte ve gelecekte yol açtığı çevresel, ekonomik ve kültürel maliyetleri kapsıyor.

Başsavcı Michelle Rowland, davanın önemine dikkat çekerek 3M’e karşı başlatılan bu hukuki sürecin “son derece önemli” olduğunu söyledi.

28 SAVUNMA ÜSSÜNDE KULLANILDI

Avustralya hükümeti, söz konusu yangın söndürme köpüklerinin ülke genelindeki 28 savunma üssünde kullanıldığını açıkladı.

Rowland, Commonwealth’in geçmiş ve gelecekteki kirlilik araştırma ve yönetim giderlerini karşılamak için 2 milyar Avustralya dolarından fazla tazminat talep ettiğini belirtti.

Hükümet, 3M’in bu maddelerin güvenli şekilde bertaraf edilebileceği, biyolojik olarak parçalanabilir ve toksik olmadığı yönünde güvence verdiğini öne sürdü.

“ÇEVRESEL ETKİLERİ GÖSTEREN TESTLER GİZLENDİ” İDDİASI

Başsavcı Rowland, 3M’in kendi testlerinde söz konusu ürünlerin kullanımına bağlı “önemli olumsuz çevresel etkiler” tespit edilmesine rağmen bu bilgileri paylaşmadığını iddia etti.

3M ise yaptığı açıklamada iddialara karşı mahkemede kendisini savunacağını bildirdi.

Şirket, Avustralya’da hiçbir zaman PFAS üretmediğini ve dava konusu ürünlerin satışını yaklaşık 20 yıl önce durdurduğunu belirtti.

3M ayrıca buna rağmen Avustralya Savunma Bakanlığı’nın PFAS içeren yangın söndürme köpüklerini yaklaşık 20 yıl daha kullanmaya devam ettiğini savundu.

PFAS NEDİR?

PFAS, ısıya, lekeye, yağa ve suya dayanıklı ürünlerde yaygın olarak kullanılan insan yapımı kimyasallar grubunu ifade ediyor.

Doğada kendiliğinden parçalanmadıkları için “sonsuz kimyasallar” olarak adlandırılıyorlar.

Bu maddelerin ekosistemlerde, içme suyunda ve insan vücudunda birikebilmesi endişelere yol açıyor.

Araştırmalar, PFAS maruziyetini karaciğer hasarı, düşük doğum ağırlığı ve testis kanseri gibi sağlık sorunlarıyla ilişkilendiriyor.

SAVUNMA BAKANLIĞI 1,3 MİLYAR DOLAR HARCADI

Savunma Bakan Yardımcısı Peter Khalil, bakanlığın kirliliğin etkileriyle mücadele için bugüne kadar 1,3 milyar Avustralya doları harcadığını söyledi.

Bu tutarın içinde, etkilenen topluluklara ödenen 408 milyon Avustralya dolarlık hukuki uzlaşma bedelleri de yer alıyor.

Bakanlık ayrıca 200 binden fazla metrik ton kirlenmiş toprağı arıttı ya da kaldırdı. 13 milyar litreden fazla su da arıtıldı.

“AVUSTRALYA HALKI ADINA 3M’E KARŞI HAREKETE GEÇİYORUZ”

Peter Khalil, bu davayı Commonwealth ve Savunma Bakanlığı tarafından yakın hafızada yürütülen en önemli hukuki süreç olarak nitelendirdi.

Khalil, “Açıkça söylemek gerekirse, Avustralya halkı ve etkilenen Avustralyalılar adına 3M’e karşı harekete geçiyoruz” dedi.

3M DAHA ÖNCE DE DAVALARLA KARŞILAŞTI

3M, PFAS kirliliği nedeniyle daha önce de binlerce davayla karşı karşıya kaldı.

Şirket, 2023 yılında ABD’de çok sayıda kamu su sistemiyle su kirliliği iddialarını çözmek için 10,3 milyar dolarlık uzlaşmaya varmıştı.