ABD’nin en büyük teknoloji şirketleri, yapay zeka alanındaki üstünlük yarışında yatırımlarını önemli ölçüde artırırken, yüksek sermaye harcamalarının şirketlerin nakit akışları üzerindeki baskısı da belirginleşiyor.

Google, Amazon, Microsoft ve Meta’nın finansal sonuçlarına göre, yapay zeka yatırımlarının hız kazandığı 2023’ün başından haziran sonuna kadar dört şirketin toplam sermaye harcaması 1,1 trilyon dolara ulaştı.

İngiliz Financial Times gazetesinde bugün yayımlanan habere göre, söz konusu harcamalar, şirketlerin yapay zeka alanındaki hedeflerinin büyüklüğünü ortaya koyarken, daha önce sermaye yoğunluğu düşük iş modelleriyle faaliyet gösteren teknoloji gruplarının fiziksel altyapıya büyük yatırım yapan şirketlere dönüşümüne de işaret etti.

RBC Capital Analisti Rishi Jaluria, sermaye harcamalarındaki büyümenin sona ereceğine ilişkin herhangi bir işaret bulunmadığını belirtti.

Jaluria, yatırımcıların şirketlerden yapay zekaya yatırım yapmak ile mevcut iş modellerinin başarısını korumak arasında hassas bir denge kurmalarını beklediğini ifade etti.

BU YIL 745 MİLYAR DOLARLIK HARCAMA PLANLANIYOR

Google ve Amazon’un bu çeyrekte harcama tahminlerini yükseltmesinin ardından dört şirketin bu yılki toplam sermaye harcamasının 745 milyar dolara ulaşması bekleniyor.

Harcamaların büyük bölümünün veri merkezleri, gelişmiş çipler ve bu altyapıyı çalıştırmak için gereken enerji yatırımlarına yönlendirilmesi planlanıyor.

Bu yatırımların başarısı, yapay zeka şirketleri OpenAI ve Anthropic’in uzun yıllara yayılan bilgi işlem kapasitesi satın alma taahhütlerini karşılamak için fon toplamaya devam edebilmesine de kısmen bağlı bulunuyor. Her iki şirket de halka arz planları üzerinde çalışıyor.

Yapay zeka yatırımlarındaki hızlı artış, tedarik zincirleri üzerinde baskı oluştururken maliyetlerin de yükselmesine neden oldu. Bellek çiplerinde yaşanan kıtlık, yapay zeka yarışında rakiplerinin gerisinde kalan Apple’ı da olumsuz etkiledi.

Apple’ın maliyet artışları nedeniyle satışların ve kar marjlarının düşebileceği uyarısında bulunmasının ardından şirketin hisseleri perşembe günü yüzde 6,3 geriledi.

YATIRIMLAR GELİR ARTIŞINA YANSIMAYA BAŞLADI

Büyük teknoloji şirketlerinin finansal sonuçları, yapay zeka yatırımlarının özellikle bulut bilişim alanındaki gelir artışını hızlandırmaya başladığını gösterdi.

Google, Amazon ve Microsoft’un bulut birimlerinin büyüme hızları yükseldi. Şirketler, OpenAI ve Anthropic’in yanı sıra yapay zekayı iş süreçlerine dahil eden kurumsal müşterilere bilgi işlem kapasitesi sağlıyor.

Açıklanan sonuçların ardından Amazon ve Microsoft hisseleri değer kazandı.

Bulut bilişim faaliyeti bulunmayan Meta ise yapay zekanın reklam hedefleme sistemlerinin geliştirilmesine katkı sağladığını bildirdi. Şirketin toplam geliri söz konusu çeyrekte geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 28 artarak 61 milyar dolara çıktı.

Meta Üst Yöneticisi Mark Zuckerberg, şirketin veri merkezi kapasitesini kiralama ihtimaline işaret ederek, sahip oldukları bilgi işlem kapasitesini maliyetinin önemli ölçüde üzerinde bir fiyatla kiralamak için çok sayıda teklif aldıklarını söyledi.

Zuckerberg, buna karşın yapay zeka hizmetleri sunmanın, bilgi işlem kapasitesini doğrudan kiralamaya kıyasla çok daha yüksek kar marjı sağlamaya devam edeceğini belirtti.

META’NIN HİSSELERİ YÜZDE 8 GERİLEDİ

SLC Management Genel Müdürü Dec Mullarkey, Meta’nın bilgi işlem kapasitesini kiralamaya yönelik net bir plan ortaya koymamasının, finansal sonuçların ardından şirket hisselerinin perşembe günü yüzde 8 gerilemesinde etkili olduğunu söyledi.

Meta’nın bu konuda dağınık bir görünüm sergilediğini belirten Mullarkey, yatırımcıların artık ne pahasına olursa olsun büyüme istemediğini, yapılan harcamaların Google, Microsoft ve Amazon’da olduğu gibi finansal sonuçlara yansımasını beklediğini ifade etti.

Google’ın bulut bilişim faaliyetlerinin geliri, geçen yılın aynı dönemine göre 11 milyar dolar arttı.

Buna rağmen şirketin halka açıldığı tarihten bu yana geçen 20 yılı aşkın sürede ilk kez bir çeyreği nakit tüketerek tamamlaması yatırımcıların satışa yönelmesine neden oldu. Google’ın söz konusu dönemde serbest nakit akışı eksi 6 milyar dolar olarak gerçekleşti.

GELECEK DÖNEM YÜKÜMLÜLÜKLERİ HIZLA ARTTI

Google, yapay zeka yatırımlarıyla bağlantılı gelecek dönem finansal taahhütlerinin üç ay öncesine göre yaklaşık 500 milyar dolar arttığını açıkladı.

Yeni sözleşmelerin büyük bölümünü teknik altyapı ile veri merkezlerinde kullanılacak enerjiye ilişkin uzun vadeli satın alma taahhütleri oluşturdu.

Meta ise çeyrek boyunca 233 milyar dolarlık yeni taahhütte bulundu.

Bu tutarın 96 milyar doları kullanıma girdikçe şirketin bilançosuna yansıtılacak veri merkezi ve ağ altyapısı kiralamalarından oluştu.

Taahhütlerin 112 milyar dolarlık bölümü ağırlıklı olarak üçüncü taraf bulut kapasitesi, sunucular ve diğer altyapıya ilişkin satın alma anlaşmalarından, 25 milyar dolarlık bölümü ise yeni borçlardan meydana geldi.

Meta, temmuz ayında bunlara ek olarak 68 milyar dolarlık yeni veri merkezi kiralama sözleşmesi imzaladı.

Microsoft da ikinci çeyrekte 130 milyar doları aşan yeni veri merkezi kiralama sözleşmesine imza atarak altyapı taahhütlerini önemli ölçüde artırdı.

Google, Meta ve Microsoft, yalnızca üç aylık dönemde yapay zekayla bağlantılı yaklaşık 900 milyar dolarlık yeni yükümlülük üstlendi. Böylece şirketlerin bilançoları gelecek yıllar boyunca yapay zeka yarışına bağlandı.

Amazon ise henüz söz konusu yükümlülüklere ilişkin ayrıntılı açıklama yapmadı.

SERBEST NAKİT AKIŞI 10 YILIN EN DÜŞÜK SEVİYESİNDE

Şirketlerin üst düzey yöneticileri, yapay zeka harcamalarının gelecek çeyreklerde de serbest nakit akışını baskılamaya devam edeceğini belirtti.

Serbest nakit akışı, şirketlerin faaliyet giderleri ve sermaye harcamalarını karşıladıktan sonra borç ödemeleri veya hissedarlara dağıtım için elinde kalan nakdi göstermesi nedeniyle yatırımcılar tarafından yakından takip ediliyor.

Dört şirketin toplam serbest nakit akışı söz konusu dönemde 7 milyar dolara gerileyerek son 10 yılın en düşük seviyesine indi. Yalnızca Microsoft ve Meta, harcadıklarından daha fazla nakit üretebildi.

Amazon Üst Yöneticisi Andy Jassy, şirketin aynı anda çok sayıda veri merkezi inşa ettiğini ve bir tesisin devreye alınmasından müşterilere hizmet verecek sunucuların kurulmasına kadar yaklaşık iki yıl geçtiğini söyledi.

Jassy, kısa vadede yüksek miktarda sermaye harcaması yapılacağını ve veri merkezleri faaliyete geçene kadar serbest nakit akışının baskı altında kalacağını ifade etti.

YATIRIMCILARIN GETİRİ İÇİN BEKLEMESİ GEREKECEK

Teknoloji şirketlerinin veri merkezlerine yaptığı yüksek tutarlı ön yatırımlarla bu yatırımlardan gelir elde edilmesi arasında önemli bir zaman farkı bulunuyor.

Son haftalarda yapay zeka hisselerinde yaşanan satışlar karşısında hızlı kararlar veren yatırımcıların, yatırımların anlamlı bir getiri sağlaması için yıllarca beklemeye hazırlıklı olması gerektiği değerlendiriliyor.

RBC Capital Analisti Jaluria, mevcut yatırım dalgasının yatırımcıları kendi getiri beklentilerine ilişkin zamanlamayı yeniden değerlendirmeye zorladığını kaydetti.