Yazılımda yapay zeka depremi: 1 trilyon dolar silindi

Yapay zeka rüzgarı bu kez piyasaları sert vurdu. ChatGPT’nin üç yıl önce ana akıma taşınmasından bu yana birçok yapay zeka kaynaklı satış dalgası görüldü. Ancak bu haftaki çöküş, hız ve kapsam açısından şimdiye kadarkilerin önüne geçti.

Sadece iki gün içinde Silikon Vadisi’ndeki büyük küçük pek çok şirketin hisse senetleri, tahvilleri ve kredilerinde yüz milyarlarca dolarlık değer silindi. Özellikle yazılım şirketleri satışların merkezinde yer aldı. Bloomberg'in haberine göre, iShares ETF tarafından izlenen yazılım hisselerinin piyasa değeri son yedi günde yaklaşık 1 trilyon dolar geriledi.

Bu kez piyasadaki sarsıntının nedeni “balon” endişesi değil. Yatırımcılar, yapay zekanın uzun süredir risk altında olduğu söylenen pek çok iş modelini gerçekten ve beklenenden daha hızlı biçimde devre dışı bırakabileceği ihtimalini fiyatlıyor.

YENİ YAPAY ZEKA ARACI SATIŞ DALGASINI TETİKLEDİ

Jonestrading baş piyasa stratejisti Michael O’Rourke, “Bunun aşırı bir tepki olduğunu düşünmüyorum. İki yıldır yapay zekanın dünyayı değiştireceğini ve çok nesilli bir teknoloji olduğunu konuşuyoruz. Son haftalarda bunun pratiğe döküldüğüne dair işaretler gördük” dedi.

Satış dalgasını tetikleyen gelişme ise ilk bakışta mütevazıydı. Yapay zeka girişimi Anthropic, sözleşme inceleme gibi hukuki süreçlere yönelik yeni bir araç duyurdu. Ürün tek başına devrim niteliğinde görülmese de, şirketin geçen yıl yazılım geliştirme süreçlerini dönüştüren kodlama araçlarının ardından gelmesi, dört paragraflık duyurunun piyasalar tarafından ciddiye alınmasına yol açtı.

KeyBanc analisti Jackson Ader, “Bugün hukuk teknolojisi, yarın satış, pazarlama ya da finans olabilir” değerlendirmesinde bulundu.

Yatırımcıların tedirginliğini artıran bir diğer unsur ise yapay zekadan en fazla fayda sağlaması beklenen şirketlerde dahi yorgunluk işaretlerinin görülmesi oldu. Alphabet, bilançosunda yapay zeka yatırımları için öngörülen sermaye harcamalarının beklentileri aşacağını duyururken, Arm Holdings gelir tahminlerinde beklentilerin altında kaldı. Her iki şirketin hisseleri de seans sonrası işlemlerde geriledi.

D.A. Davidson’da yönetici direktör olan Gil Luria, “Başta sadece yazılım satışı vardı, şimdi her şeyi satıyoruz. Bu süreç kendi kendini besliyor; hisseler yeterince düşünce negatif momentum oluşuyor ve başka yatırımcılar da satışa geçiyor” ifadelerini kullandı.

KÜRESEL DALGA

Satış baskısı yalnızca ABD borsalarıyla sınırlı kalmadı. London Stock Exchange Group, Tata Consultancy Services ve Infosys gibi şirketler de yapay zeka kaynaklı yer değiştirme korkularıyla bu hafta değer kaybetti.

Wall Street’te teknoloji şirketlerine finansman sağlayan kredi kuruluşları ve özel sermaye fonları da dalgadan etkilendi. Bloomberg endeksine göre ABD’li teknoloji şirketlerine ait 17,7 milyar dolardan fazla kredi son dört haftada “sıkıntılı” (distressed) işlem seviyelerine geriledi.

Asya piyasalarında da kayıplar derinleşti. Güney Koreli bellek çipi üreticisi Samsung Electronics’teki düşüş, dünyanın en iyi performans gösteren borsa endeksini aşağı çekti. Tayvan’ın teknoloji ağırlıklı piyasası gerilerken, Arm’ın zayıf satış beklentisi Tokyo’da çoğunluk hissedarı SoftBank Group hisselerini de baskıladı.

ENDİŞE ŞİMDİLİK VARSAYIMSAL

Buna karşın, kaygıların önemli kısmı henüz varsayımsal nitelikte. ServiceNow ve Salesforce gibi önde gelen yazılım şirketleri kâr beklentilerini kaçırmadı ve yapay zeka nedeniyle müşteri kaybettiklerine dair bir açıklama yapmadı.

Son yıllarda yazılım firmaları, müşteri verilerini kendi sistemleri içinde güvenli şekilde kullanmayı vaat eden AI araçları geliştirdi. Ancak birçok şirket şu ana kadar beklentilerin altında sonuçlar bildirdi. Microsoft, geçen hafta Copilot aracının 15 milyon ücretli kullanıcıya ulaştığını açıkladı. Bu sayı, şirketin yüz milyonları bulan toplam kullanıcı tabanına kıyasla oldukça sınırlı kaldı.

Son gelişmeler, yapay zeka liderlerinin köklü sektör oyuncularını inovasyonda geride bırakabileceği ihtimalini güçlendiriyor. Piyasalardaki asıl korku ise bu hesaplaşmanın beklenenden daha erken yaşanması.

SLC Management’ta yönetici direktör olan Dec Mullarkey, “İlginç bir yıl olacak. Şu an gördüğümüz şey, kazananların ve kaybedenlerin kim olacağına dair yeniden konumlanmanın erken aşamaları. Bu süreçte en kırılgan olanların kimler olduğu netleşecek” değerlendirmesinde bulundu.