Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan, bölgedeki savaş ve füze saldırılarının Körfez ülkeleri üzerindeki baskıyı artırdığı bir dönemde, karşılıklı savunmayı güçlendirmeyi amaçlayan ortak savunma anlaşmasına imza attı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, bugün çalışma ziyareti için gittiği Suudi Arabistan'da Veliaht Prens Muhammed Bin Selman ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif'le bir araya geldi.
Üç ülkenin yaptığı ortak açıklamaya göre anlaşma, herhangi bir saldırıya karşı ortak caydırıcılığı güçlendirmeyi amaçlıyor. Anlaşmada, taraflardan herhangi birine yönelik silahlı saldırının üç ülkeye birden yapılmış kabul edileceği belirtildi.
AFP’ye konuşan kaynaklar, bölgede yaşanan gelişmeler nedeniyle uzun süredir görüşülen anlaşma için son dönemde sürecin hızlandırıldığını bildirmişti.
Anlaşmayla Türkiye'nin başka çatışmalara sürüklenmediğini, bölgesel etkisini ve tecrübesini bölgenin güçlü aktörleriyle birleştirdiğini belirten yetkililer, "Türkiye değişen ve karmaşıklaşan uluslararası güvenlik ortamında işbirliği seçeneklerini çeşitlendiren bir düzenlemeye imza atmıştır. Türkiye'nin Mekke Anlaşması'na imza atması, küresel deniz ticaret yollarının güvenliğini güçlendirerek ihracata, enerji tedarikine ve ekonomik istikrara katkı sağlayacaktır. Anlaşmaya katılım, Türk askerinin her bölgesel krize gönderileceği anlamına gelmemektedir. Kuvvet kullanımı ve askeri harekat kararları anayasal düzen ile ulusal karar mekanizmaları çerçevesinde alınacaktır" ifadelerini kullandı.
Reuters'ın yorumuna göre, NATO'nun ikinci büyük ordusuna sahip olan Türkiye, dünyanın en büyük petrol ihracatçılarından biri ve Körfez'in en güçlü ülkesi olan Suudi Arabistan ve nükleer silaha sahip tek Müslüman ülkesi olan Pakistan arasındaki savunma iş birliğinin başlıca Sünni Müslüman güçler grubunu daha da sağlamlaştıracağı düşünülüyor.
'İSRAİL'E MESAJ'
Türk bir yetkili, anlaşmanın savunma amaçlı olduğunu, herhangi bir ülkeyi doğrudan hedef almadığını ve diğer bölge ülkelerinin de anlaşmaya katılımına açık olduğunu söyledi. Yetkili ayrıca anlaşmanın mevcut ikili veya çok taraflı düzenlemelerin yerine geçmediğini vurguladı.
Suudi Arabistan geçen sene Pakistan ile savunma anlaşması imzalamıştı. Söz konusu adım, İsrail’in Katar’daki Hamas liderlerine yönelik saldırısından yaklaşık bir hafta sonra gelmesi nedeniyle İsrail’e yönelik bir mesaj olarak nitelenmişti.
Bölgedeki çatışmaların Körfez ülkelerinin güvenliğini ve enerji ihracatını tehdit etmesi, özellikle Suudi Arabistan açısından büyük endişe yaratıyor. İran ve müttefiklerinin Suudi Arabistan ile diğer Körfez ülkelerine yönelik saldırıları ve enerji sevkiyatlarını engellemesi, Riyad'ın güvenlik politikalarını yeniden değerlendirmesine yol açıyor.
Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığının büyük ölçüde kesintiye uğraması da bölgesel krizin ekonomik etkilerini artırıyor.
UZUN VADELİ İŞ BİRLİĞİNİN DEVAMI
Yeni anlaşma, üç ülke arasındaki uzun süredir devam eden askeri ilişkilerin üzerine inşa edildi.
Pakistan, onlarca yıldır Suudi güvenlik güçlerine eğitim ve teknik destek sağlıyor. Türkiye ile Pakistan arasında da savaş gemileri ve eğitim uçakları konusunda işbirliği bulunuyor.
Suudi Arabistan, 2023 yılında Türkiye'den insansız hava araçları satın almak üzere bir anlaşma yapmış ve Ankara bu anlaşmayı Türkiye'nin o tarihe kadarki en büyük savunma ihracatı sözleşmesi olarak nitelendirmişti.
Reuters'ın mayıs ayında aktardığına göre Pakistan ayrıca Suudi Arabistan'a yaklaşık 8 bin asker, savaş uçakları, insansız hava araçları ve hava savunma sistemi konuşlandırdı.
