İlk kez gözlemlendi: Şempanzeler arasında 7 yıllık 'iç savaş' ortaya çıktı

Uganda’daki Kibale Ulusal Parkı'nda yaşayan dünyanın en büyük şempanze topluluğu, bilim dünyasını sarsan ve insan doğasına ürkütücü derecede benzeyen bir olayla gündemde...

Bilim insanları ilk kez bir şempanze topluluğunun kendi içinde bölünerek kanlı bir iç savaş başlattığını gözlemledi.

HER ŞEY 2015'TE BAŞLADI

Primatolog Aaron Sandel, 2015 yılının haziran ayında Ngogo şempanze grubunu gözlemlerken sıra dışı bir davranış fark etti. Sandel'a göre topluluktaki şempanzeler birbirlerine karşı gerginlik belirtileri göstermeye başlamıştı.

Primatolog o anın yıllar sürecek kanlı bir çatışmanın ilk işareti olduğunu belirtti.

7 ERKEK, 17 YAVRU ÖLDÜRÜLDÜ

Science dergisinde yayınlanan araştırmada Sandel ve ekibi, 30 yıllık veri birikimini inceleyerek dünyanın bilinen en büyük şempanze grubunun 2015 ile 2018 yılları arasında kalıcı olarak ikiye ayrıldığını tespit etti.

1995'ten 2015'e kadar sosyal açıdan bütünleşmiş ve barış içinde yaşayan grup, 2015'ten itibaren "Batı" ve "Merkez" şempanzeleri olarak ikiye ayrıldı.

Bu ayrışmanın ardından Batı grubu, yedi yıl içinde Merkez grubuna karşı 24 saldırı düzenledi. Bu saldırılarda en az yedi yetişkin erkek ve 17 yavru öldürüldü.

NEDEN BÖLÜNDÜLER?

Araştırmaya göre grubun parçalanmasında toplumsal hiyerarşideki değişim önemli rol oynadı. Araştırmacılar 2015 yılında grubun alfa erkeğinin statüsünü kaybetmesinin sosyal yapıyı sarstığını düşünüyor.

Bilim insanlarına göre bölünmeden önceki yıllarda grubun yaşlı ve kilit üyelerinin ölmesi de sosyal bağları zayıflattı. Sandel bu durumun grubu kutuplaşmaya açık hale getirdiğini belirtti.

2017'de yaşanan bir salgınının da bölünmeyi hızlandırmış olabileceği ifade edildi.

İLK KEZ GÖZLEMLENDİ

Şempanzelerin başka gruplara karşı ölümcül saldırılar düzenlediği bilinse de daha önce tek bir grubun kendi içinde bölünüp birbirine saldırması gözlemlenmemişti.

Sandel, "Komşunun komşuyu öldürdüğü durumlar daha rahatsız edici. Bu insan doğasına da daha yakın. İş birliği yaparken birdenbire birbirine sırtına dönebilecek bir yapımız var" ifadelerini kullandı.

500 YILDA BİR GÖRÜLECEK OLAY

Genetik veriler, şempanzeler arasındaki bu tarz iç savaşların doğal döngüde her 500 yılda bir gerçekleştiğini gösteriyor.

Ancak uzmanlar ormanların yok edilmesi ve iklim krizi gibi insan etkisi olan olayların bu sosyal bağların kırılarak şempanzeleri daha sık birbirine düşürdüğü konusunda uyarıyor.