DİLAN KUTLU/ NEFES
AKP’nin Terörsüz Türkiye süreci kapsamında hazırladığı çerçeve yasa teklifine NEFES ulaştı. Buna göre, “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi” adı verilen düzenleme 10 maddeden oluşuyor. Teklifin bugün AKP, MHP ve DEM Parti’nin ortak imzasıyla TBMM Başkanlığı’na sunulması bekleniyor. Terörsüz Türkiye süreci, MHP lideri Devlet Bahçeli’nin 1 Ekim 2024’te Meclis’te DEM Partililerle tokalaşmasıyla başlamıştı. Sürecin mimarı Bahçeli, kanun teklifinin de ilk imzacısı oldu.
NEFES’in ulaştığı bilgilere göre yasa teklifinin gerekçesinde, düzenlemenin yalnızca sürece ilişkin bir yasal çerçeve oluşturmadığı, aynı zamanda devam edecek demokratikleşme adımlarının başlangıcını oluşturan bir “giriş” ya da “kök yasa” niteliği taşıdığı vurgusuna yer verilecek. Teklifin gerekçe ve tanımlar bölümünde “PKK-KCK” ifadesi açıkça yer alacak. Teklifte ayrıca ‘münfesih örgüt’ (tasfiye edilmiş) ifadesine de yer verildi. Tekliften “terör” ifadesinin çıkarılması talebi kabul edilmedi. Ancak ‘Terör örgütü’ ifadesine sadece ilk iki maddede yer verildi.
SORUŞTURMAYA KURUL İZNİ
Ertelenen soruşturma ve kovuşturmalardan yararlanacak kişiler için siyasi yasak gibi hak mahrumiyetleri öngörülüyordu. Bu düzenlemenin taslaktan çıkarıldığı öğrenildi. Ayrıca yağma, gasp, yaralama, işkence ve eziyet suçlarının erteleme kapsamının dışında tutulmasından vazgeçildi. “Kasten öldürme” ve 2005’ten önce işlenmiş müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlar kapsam dışı bırakıldı.
Taslağa eklenen yeni bir düzenlemeyle, yasaya başvuran kişiler hakkında geçmişe ilişkin yeni delil veya beyan ortaya çıkması halinde doğrudan soruşturma açılamayacak. Soruşturmalar kurulun iznine bağlanacak. Yasanın yürürlüğe girmesinin ardından süreci yürütmek amacıyla Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında Değerlendirme ve Koordinasyon Kurulu, TBMM bünyesinde ise İzleme Komisyonu kurulacak. Silah bırakma ve fesih sürecini ilk kurul takip edecek.
‘BARIŞ VE SİYASALLAŞMA’
Resmi adı teklifte yer almasa da bir “Barış ve Siyasallaşma Kurulu” oluşturulacak. Bu kurul hukuki başvuruları inceleyecek, örgüt üyelerinin dönüş sürecini değerlendirecek ve uyum sürecini yürütecek. En az üç alt kurulun da kurulması planlanıyor. Süreçte görev alan kamu görevlilerine hukuki güvence sağlayan maddede de değişikliğe gidildi. Düzenlemede, “Bu kanunun amaç ve kapsamı doğrultusunda verilen görevleri yerine getiren kişilerin hukuki, idari ve cezai sorumluluğu doğmaz” hükmü yer aldı.
YÜZÜĞÜYLE MESAJ VERDİ
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, “Terörsüz Türkiye” hedefine ilişkin hazırlanan çerçeve yasa kanun teklifini imzaladı. İmza anında Bahçeli’nin kullandığı yüzük ve yakasında taşıdığı rozet ise dikkatlerden kaçmadı. Bahçeli’nin yüzüğünde, İnşirah Suresi’nin 5. ayetinde yer alan “Fe inne me’al usri yusrâ” ifadesinin bulunduğu görüldü.
Ayetin günümüz Türkçesindeki karşılığı ise şöyle: “Şüphesiz her güçlükle beraber bir kolaylık vardır.” Bir diğer ayrıntı ise Bahçeli’nin yakasındaki rozet oldu. Rozet tasarımının da aynı ayetten ilham alınarak hazırlandığı görüldü. Bahçeli’nin hem yüzüğünde hem de rozetinde yer verdiği bu mesaj, “Terörsüz Türkiye” sürecine ilişkin sembolik bir anlam taşıdığı yönünde değerlendirmelere neden oldu.
MUHALEFET METNİ GÖRMEDİĞİ İÇİN İMZALAMADI
1 Ekim 2024’te başlayan Terörsüz Türkiye mesaisinde yoğun görüşme trafiği yürütüldü. AKP Grup Başkanı Abdullah Güler ile Grup Başkanvekili Abdulhamit Gül çerçeve yasa için DEM Parti heyeti ve MHP Genel Başkan Yardımcısı Feti Yıldız ile ayrı ayrı görüşmeler yaptı.
DEM Parti’nin itirazları üzerine bazı maddelerde değişikliğe gidildiği öğrenildi. Gül ile Adalet Komisyonu Başkanı Cüneyt Yüksel, dün CHP ve Yeni Yol Grubu’nu ziyaret ederek teklif hakkında sözlü bilgilendirme yaptı. Ancak muhalefet partilerine teklifin yazılı metni verilmedi. Muhalefet, teklif metnini görmeden altına imza atmayacağını söyledi. AKP, İYİ Parti’yi de ziyaret etti.
