Eski gişeleri hatırlarsınız… Kulübede bir görevli dururdu. Parayı uzatırdınız, para üstünü beklerdiniz. Arkadan korna olmazsa olmazdı!

Ama bilirdiniz! Borç o gişede başlar, o gişede biterdi. Faizi yok, avukatı yok, icrası yok.

Şimdi görevli de bariyer de hak getire... Ulaştırma Bakanı Uraloğlu ağustosta anlattı: “Serbest Geçiş Sistemi ile gişe adaları ve bariyerleri ortadan kaldırıyoruz.” Yani dümdüz geçeceksin, sistem seni görecek.

Ya göremezse?

***

Hadi hesabı beraber yapalım.

Diyelim arkadaşının arabasını aldın, özel şirketin işlettiği köprüden geçtin. Geçiş 100 lira diyelim…

Ama HGS okunmamış. Belki bakiye de vardı ama sistem çekmemiş.

On beş gün içinde ödersen 100 lira… Kırk beşinci güne kadar 200… Sonrası 500!

Ya da köprüden mi geçtin. 1500 sonra 3000 ve nihayetinde 7500…

***

Haber vermiyorlar mı? Veriyorlarmış. Bakan’a göre on beş gün içinde mesaj atıyorlar.

Nereye? Plakaya kayıtlı numaraya... Yani belki de arkadaşının yıllar önce kapattığı hatta! Doğru numaraya gitse de arkadaşın inanır mı? Karayolları baharda uyardı: Biz borç mesajı atmayız, gelene inanmayın!

Mesaj gelmezse icra… Gelirse belki dolandırıcı!

***

Kendin bakayım desen… Geçen aya kadar plakayı yazan borcu görüyordu. O ekranı kapattılar. Sorgulamayı e-Devlet’e, ruhsat sahibine bağladılar.

Gerekçe: Kişisel verilerin korunması…

***

Bir dakika mola verelim burada… Çünkü gülmem lazım… Neremle olduğunu da söyleyemem!

İnternette “Panel” diye bir sistem var. Bütün sülalenin bilgileri satışta… Yedi ceddinin telefonu, adresi üç kuruşa! Geçen gün biri aradı, bana benim bilmediğim akrabalarımı bile saydı.

Aynı Bakan iki yıl önce sızıntı yok demişti: “Bütün vatandaşlarımız net olarak güvende olabilirler.”

Doğruyu söylemeyen bir Bakanımız olduğunu rahatlıkla ifade edebilirim. Yalanım varsa buyursun Bakan Bey beni arasın; attıkları mesajlar hâlâ telefonumda… Numaramı bulması zor olmaz! En kötü “Panel” giriş yapıp ablamın oğlundan dahi telefonumu isteyebilir. Nitekim onlar benim adıma ona da ulaştı!

Yani adresin herkese açık… Bir tek borcun gizli. O da senden!

***

Dönelim HGS’ye… Kırk altıncı günden sonra son bir bildirim gelir. Bakan “Tebligat” diyor… Kanuna göre kısa mesaj da yetiyor!

Ödenmezse on beş gün sonra sıra avukatta… O da hesabı büyütmek için orada!

Şirkete 7500… Avukata 7500 daha… Aslında tarifesi çok daha fazla… Borcun küçük diye borcun kadar alıyor… Zira fazla isteyeni de çıkıyor arada…

İcranın harcı, pulu, tebligatı… Onları da ekle… Faizi saymıyorum. Onu koy hesaba… Köprüden mi geçtin, köprü mü senin üzerinden geçti. 500 lira için 15 bin lira ödeyen var bu uğurda!

***

Peki o ceza kimin? 2018’e kadar şirketin topladığı her yüz liralık cezanın altmış lirası Hazine’ye yatardı. O cümleyi kanundan çıkardılar. Niye? Şirketler kazansın diye!

Aklıma takıldı. Ortada böyle bir fahiş kazanç söz konusuyken haber vermemek kimin işine gelir? Hem şirketin hem avukatların…

Hani dedektiflik filmlerinde derler ya, “Suçluyu bulmak için parayı takip et” diye… Ya işte…

***

Dert yeni de değil. Haber verme şartını kanuna 2022’de yazdılar. Dört yıl geçti. Bakan, şimdi işletmecileri masaya çağırıp soruyor: “Avukata gitmeden, dört kat cezaya gitmeden daha ne yapabiliriz?” Cezayı toplayana, cezayı nasıl azaltırız diye soruyor!

Ha bize de tavsiyesi var: “Vatandaşlarımız daha duyarlı olsunlar.”

Olalım da… Bir kere de o vatandaşın tarafında olun yahu! Şirketlerin bakanı mısınız, yoksa milletin mi? Önce siz kararınızı verin, sonra bizi duyarlı olmaya davet edin!