İktisatçı Nazır Kapusuz, Medyascope’ta Hilmi Hacaloğlu’na konuk oldu. Videoda çok doğru bir noktaya parmak basmış. Bu fon dolandırıcılığı ile ilgili hep şişirilen hisseleri, fonlara akıtılan paraları konuştuk. SPK denetledi mi, BDDK ne yaptı? Bunları soruyoruz da. Aslında sistemin başka bir açığını göz ardı ediyoruz. Kapusuz, Katılımevim’in ortaklık yapısındaki değişimleri incelediğini söylüyor. Bu incelemeye göre Pusula Holding Yönetim Kurulu Başkanı Serdar Turhan’ın bu fonlardan tasfiye olmadan yakın bir vadede yaklaşık 50-52 milyar TL nakit çektiğini ileri sürüyor.

Kapusuz’un altını çizdiği nokta önemli. Bu rakam işlem hacmi değil, net kazanç. Yani milyarlarca liralık alım satımın toplamından değil, doğrudan cebe giren paradan söz ediyor. Kapusuz aynı incelemeye dayanarak Pusula’nın portföy yöneticisi Muhammed Yarız’ın da 12-14 milyar TL civarında çekim yaptığını öne sürüyor.

Turhan’ın 2026’da fonlardan elde ettiği “kişisel” kazanç 52 milyar TL; şirketlerinin değil, kendi bireysel kazancı. Vergisini ödeseydi yaklaşık 16 milyar TL ödeyecek ve kişisel vergi gelirinde 1. sıradaki Selçuk Bayraktar’ın verdiği verginin 5 katını vermiş olacaktı.

***

“Vergisini belki de vermiştir, ne biliyorsun?” diyeceksiniz. Nazır Kapusuz diyor ki, “Vergisini vermişse eğer, Maliye’nin Turhan’ın kapısına dayanması gerekirdi. Bu kadar büyük meblağlar hesaplara girip çıkınca sistemin alarma geçmesi gerekirdi. Geçtiyse, bu iş buralara gelene kadar ne yapıldı, geçmediyse neden geçmedi?”

***

İşler eskisi gibi değil. Maliye artık vergi mükelleflerini yapay zeka ile denetliyor. Üç kuruş bile gözden kaçmıyor. Denetlemeye yardımcı olan iki sistem var:

Biri ‘Kaşif’, diğeri ‘Kurgan’. Kaşif, sahte faturaları takip ediyor. Onlarca terabaytlık veriyi her gün analiz ediyor. Mükelleflerin davranış değişikliklerini izliyor ve her yeni durumu analiz ederek riskli mükellefleri belirliyor. Bu analiz yaklaşık 4 milyon mükellefi kapsıyor.

Kaşif, faturayı kesen tarafa odaklanıyor. Kurgan ise o faturaları kullananlara... Bu sistemle iki yıl için 17 bin 373 satıcı ile 77 bin 834 alıcının taraf olduğu yaklaşık 578 milyar lira tutarında işlem incelemeye alınmış. Verileri taradım, 2025’te vergi incelemeleri ve saha denetimlerinde çok kaynaklı veriler yapay zekâ destekli programlarla analiz edilmiş. Yılın ilk 10 ayında yaklaşık 50 bin mükellef incelenmiş ve bu incelemelerde önerilen vergi ve ceza tutarı 220 milyar lirayı aşmış. Böyle ortaya koyunca 220 milyar içinde 16 milyarın gözden kaçmayacak bir meblağ olduğunu daha iyi anlaşılıyor. Nasıl oluyor da devlet, hepi topu yatırım şirketi sahibi birinin kapısını çalıp “Türkiye’nin en büyük savunma şirketi sahibinden daha çok kazanç elde ediyorsunuz” dememiş, epey tuhaf. Bu fon dolandırıcılarını sistem içinde sistem kurmaya çalışmış ve sonunda patlamış bir çete olarak okuyoruz da iş dallanıp budaklandıkça kafamızdaki sorular da artıyor.

***

O sırada küçük işletme sahipleri beni anlayacaktır. Merkez medyadan ayrıldığımdan beri kendi şahıs şirketim var. Her ayın 28’inde KDV beyannamesi veriyorum. Çalışanım olduğu için her ayın 26’sında muhtasar ve prim hizmet beyannamesi veriyorum. Şubat, Mayıs, Ağustos ve Kasım’da, yani üç ayda bir, henüz yıl bitmeden kazancımın vergisini geçici vergi olarak peşin ödüyorum. Mart’ta yıllık gelir vergisi beyannamesi veriyor, vergiyi Mart ve Temmuz’da iki taksitte ödüyorum. Verdiğim her beyannameden ayrıca damga vergisi kesiliyor. Buna her ay ödediğim Bağ-Kur primi de ekleniyor. Toplamda yılda yaklaşık 29 beyanname veriyor, 40’tan fazla kez ödeme yapıyorum. Kazancım arttıkça vergi oranım da yükseliyor: %15’ten başlıyor, %40’a kadar çıkıyor. Bir gün geç kalsam gecikme faizi, eksik beyan etsem ceza geliyor. Maliye’nin yapay zeka sistemleri de faturalarımı her gün tarıyor. Bu koşullarda her ay evine ekmek götürmek küçük işletmesini ayakta tutmak için debelenen herkes beni anladı.